commodore.gen.tr

Amigada music yapabilmek için tracker mantığı nasıl çalışıyor. Bilinen programlar ile bir nota basabilmek çok mu zor? YouTube da ilgili tutorialler olsada seyrederek anlamak güç. Uğraşan oldu mü?

Hızla özet geçiyorum...

Terimlerle başlayalım:
Channel: Paula çipinin desteklediği birbirinden bağımsız olarak ses çıkarabilen 4 ses kanalının herbiri.
Not: Bu kanalların ikisi sol, diğer ikisi sağ hoparlörden ses çıkarır.

Pattern: 0'dan 63'e 64 girdi içeren 4 diziden oluşan yapı. (Her bir dizi bir Channel için).

Song: İstenilen uzunlukta bir liste. Listenin her bir girdisi bir pattern'ı işaret ediyor. Örneğin:

POS	PATTERN
0	1
1	1
2	0

Şunu ifade eder:
Song 3 Pattern uzunluğunda (0 ila 2).
İlk (0) konumda Pattern 1'i çal.
2nci(1) konumda yine Pattern 1'i çal.
3ncü(2) konumda Pattern 0'ı çal.
Song sonu.

Sample: Her bir girdi için çalınacak PCM ses örneklemesi. Maksimum 32 tane. (0 ila 1F)

Şimdi her bir pattern'nin her bir channel'indeki 64 girdinin biçemine bakalım.
(her bir girdi, zamanda bir anı temsil ediyor ve taşıdığı değer o anda ne yapılacağını tanımlıyor.

Boş bir girdi Protracker ekranında şöyle görünür

Şimdi örnek bir dolu girdiye bakalım:
İlk iki karakter F# bu anda Fa diyez notası çalınacağını tanımlıyor.
Üçüncü karakter 2 bu Fa diyezin, 2nci oktavdan çalınacağını tanımlıyor.
Takip eden 01, bu notanın 1 nolu sample ile çalınacağını belirtiyor.
Geriye kalan 3 karakter is o anda uygulanacak efekt ve komutları tanımlar. Bu efekt mod formatına göre değişir. İlgili mod playerin dökümanlarından bakılmalıdır.
Protracker efektleri için: Protracker Command Reference (https://drive.google.com/file/d/0B87O0bRBiC6fRUdkWFhhSGtTN2VDTGhuRlJOZDk2UQ/view)

@Alpyre

Yazdıklarının devamı gelir mi diye ağzımdan sular akmaya başlamıştı tam... :D

Teşekkürler

@Alpyre abi özet sana yakışmıyor :) ama bu bilgiler bile çok değerli...

4 kanalın her birine bir enstruman konulur, kanaldaki her küçük zaman dilimi kareciğine notası ve ses şiddeti efekt vs. ayarlanır, playa basınca dikine çizgi önüne gelen notalara basa basa gider.

Hmm. Madem bu kadar ilgi gördü. Biraz daha bilgi vereyim:

Şimdi standart (short-hand) müzik notasyonunda nota isimleri aşağıdaki harflerle ifade edilir:

Do	Re	Mi	Fa	Sol	La	Si
C	D	E	F	G	A	B

Tracker'larda da bu notasyon kullanılır.

Şimdi çok basit, tek sesli bir melodiyi tracker biçeminde yazmaya çalışalım:
(http://i.hizliresim.com/O0NM9Q.gif)
(okuyan herkesin profesyonel müzisyen olamayacağını düşünerek notaların altına adlarını yazıyorum, lisedeki müzik öğretmenlerimizin en çok kızdığı şeydi ya bu, neyse)

Herkesin aşina olacağı bir melodi seçtim. Evet bilenler tanıdı, "Twinkle Twinkle Little Star" (aka. "Daha dün annemizin") adlı parçanın ilk iki ölçüsü.

Şimdi ilk aşamada basit bir matematik hesabı yapmamız gerekiyor. O da şöyle.
Protracker'da her Pattern 64 girdiden oluşuyor. Bu girdi sayısını en optimize şekilde kullanmalıyız.

Şimdi bu eseri mırıldanırsanız bu ilk iki ölçünün aynen tekrar edildiğini fark edeceksiniz. Sonra melodi farklı bir temaya geçiyor. Sonra son olarak bu iki ölçü bir kez daha tekrar ediliyor ve bitiyor.

Eserin sözlerinden yararlanarak daha açık ifade etmeye çalışayım:
Daha dün annemizin kollarında yaşarken. (yukarıdaki melodi ile)
Çiçekli bahçemizin yollarında koşarken. (yukarıdaki melodi aynen bir kez daha)
Şimdi okullu olduk, sınıfları doldurduk. (burada iki ölçülük farklı bir melodi var)
Sevinçliyiz hepimiz, yaşasın okulumuz. (yukarıdaki melodi bir kez daha)

Öyleyse bu eser için en mantıklısı 1 Pattern'a iki ölçü sığdırarak yazmak.

Şimdi müzikteki vuruş kavramını hatırlayalım:
(http://i.hizliresim.com/ZZpdoA.gif)

Eser 4/4'lük bir eser olduğu için her ölçüde 4 vuruş var.
Pattern'imiz iki ölçüyü kapsayacağına göre 2x4 = 8 vuruş olacak her Pattern'de demek bu.

Her pattern 64 girdiden oluştuğuna göre: 64 / 8 = 8 girdi bir vuruşa denk olacak (süre olarak).

Şimdi eser 8'lik (yarım vuruşluk) ve 4'lük (bir vuruşluk) notalardan oluşuyor.
Bu da 4'lük nota yazacaksak 8 girdilik yer kullanmalıyız demek.
Örneğin dörtlük bir Sol notası şöyle yazılacak:
(http://i.hizliresim.com/EgNJ7z.gif)
Bir girdiye Sol (G-2) yazacağız ve ardından gelen 7 girdiyi boş bırakacağız.

Ölçünün ilk vuruşundaki iki sekizliği nasıl yazacağımızı da görelim:
(http://i.hizliresim.com/qbpEmB.gif)
Bir girdiye Do (C-2) yazacağız ve ardından gelen 3 girdiyi boş bırakacağız.

Şimdi pattern'nin tamamını yazmaya çalışalım:

Evet. Böylece eserin ilk pattern'i (0'ıncı) tamam. İkinci pattern'i de (1'inci) aynı mantık ile yazdıktan sonra, Song'u oluşturuyoruz.

POS	PATTERN
0	0
1	0
2	1
3	0

Şimdi bu melodinin çalması için bir sample gerekiyor. 1 numaralı sample bank'ına bir 8bit PCM sample yüklersek, bu ezgiyi o sample ile çalacaktır.

Tabi şimdi bu eserin hangi tempo ile çalınacağına geldi sıra.
Bunu Tracker'ın tempo ayarından belirleyebiliriz (dilersek komut kullanarak da belirleyebiliriz, ya da eser içinde dilediğimiz yerde tempo değişikliği yapabiliriz, tabi bunlar daha ileri seviye konular olduğu için hiç girmiyorum bile). ;)

İşte Amiga Tracker müziklerinin temel çalışma prensibi bu şekilde.

@Alpyre abi teşekkürler

İlk çalışmamı bilgilerin ışığında yapmaya çalıştım. 23 Nisan denemesi (kısa) 2 kanal

3w2K5b7GMxU

@emarti: Wouw wouw wouw... hemen o Amiga'yı yere bırak dostum... :D

Şaka bir yana, ilk deneme için hiç fena değil. Ancak iki esasi hatan var:

1) Bu parça da (aynı yukarıdaki "Twinkle" örneğindeki gibi) 2 ölçülük pattern'lerden oluşuyor. Yani nota değerleri için aynı ölçekleri kullanmalısın.
Dikkat edersen şarkıdaki kendini tekrar eden ezgiler hep iki ölçülük kalıplar. Öyleyse kesinlikle patternlerimiz 2 ölçülük olmalı. Böylece Song'u oluştururken daha rahat ederiz.

2) Bazı nota değerlerin doğru değil. Yine notalar üzerinden görerek gidelim.
Bu 23 Nisan şarkısının ilk ölçüsü şu şekilde:
(http://i.hizliresim.com/BrNzW9.gif)

Şimdi şarkının ilk vuruşu ve sözcüğü "Yirmi" noktalı 8'lik ve 16'lık notalardan oluşuyor. Müzik derslerinden hatırlarsınız nokta, "bir notanın zaman değerini, değerinin yarısı kadar arttırır." Yani:
İlk notamız sekizlik (yarım vuruşluk) olduğuna göre pattern'de 4 girdilik yer kullanacak. Noktası bulunduğuna göre bu 4 girdinin yarısı kadar daha yer kullanacak:
4 + (4/2) = 6 girdi.
Bu şu demek. İlk girdiye C-2 yazacağız ve 5 girdi boş bırakacağız.

Ardından gelen nota 16'lık bir Re notası.
16'lık nota demek çeyrek vuruşluk demek. Hesabımıza göre bir vuruş 8 girdi olduğuna göre, çeyrek vuruş:
8/4 = 2 girdi olur.
Bu da şu demek. Bir girdiye D-2 yazıyoruz ve 1 girdi boş bırakıyoruz.

Bu ilk vuruşun nasıl yazılacağını görelim:

Şimdi ikinci ölçünün sonunda bir de içi boş nota var ("sun" hecesi). Bu nota değerini de konuşalım.
Bu 2'lik notadır (2 vuruşluk nota).
Yine matematik yapıyoruz. 1 vuruş 8 girdi ise, 2 vuruş:
8x2=16 girdi.
Yani bir C-2 yazıyoruz ve 15 girdi boş bırakıyoruz.

Evet bu şekilde yazar ve Song'u 0, 1, 0 pattern'leriyle oluşturursan parçanın ilk temasını halletmiş olursun.

Şarkının bunlardan başka iki pattern'i daha var. Dikkat et onlar da noktalı sekizliklerle başlıyor. Onları sana bırakıyorum. Haydi başarılar.

Abi nota bilgim var lakin sample ayarları kafami bulandırdığı için hiç ölçü hesabı yapmadan rastgele notaları kodladim. 23 nisan da yaklaşıyor bunu düzgünce halletmek gerek.

@Alpyre, abi bu dökümanların olduğu hazırladığın bir kılavuz var mı? Yoksa bu başlığa özel mi yazdın bunları? Derleyip kılavuz yapmak lazım bunları.

Cidden harika.

Konu çok güzel yerlere gelmiş gerçekten , kendi mod müziğini yapabilmek güzel. Alper abi seninle çalışalım vaktin oldukça  :D

Başlığa özel hızlı hızlı yazdım. Hazır bir kılavuz yok. Ama dileyen kılavuz haline getirebilir tabi. :D

Olur, neden olmasın? DefLeppard'ın orada buluşalım. ;)

Şu anda Samsun'da olmak vardı...........