commodore.gen.tr

Commodore => Commodore Donanım => Konuyu başlatan: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:00:20 ÖS



Konu Başlığı: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:00:20 ÖS
Çoğumuz bu hobiye çocukluk anılarımız için girmişizdir ama bazen kendimizi kaptırıp çocukluğumuzda adını bile duymadığımız "nadir" retro cihazların peşinden koşarken bulmuşuzdur kendimizi...

Ben de zaman içerisinde, kendimce aşırıya kaçmamak şartıyla, bir çok retro oyun konsolu ve bilgisayar edinmişimdir. Bir çoğunu eşe dosta dağıttım ve sadece benim için anlam ifade eden, zamanında sahip olmak dışında, dergilerde gördüğüm, duyduğum ve arkadaşlarımın evinde oynadığım sistemlerin kolleksiyonumda kalmasını istemişimdir.

Commodore 16 bunlardan farklı olarak benim için gerçek anlamda değeri olan bir retro bilgisayardır zira benim ilk kullandığım bilgisayardır.

Evet, şimdi internetteki yazılarda, youtube kanallarında Commodore 16'nın nasıl bir ticari hata olduğundan, C64 kütüphanesi ile uyumsuzluğundan, SID ve VIC gibi efsanevi çiplerin yerine gelen zayıf TED çipinden falan bayıla bayıla bahsederler...

Ama bunların benim için hiçbir anlamı yok...

İyisiyle kötüsüyle C16 benim ilk bilgisayarımdı ve şu andan ben kimsem hayatımda kişiliğimi şekillendiren önemli olaylardan birisidir. C64, Atari 800XL, Sinclair veya Amstrad sahibi arkadaşlarım sabahtan akşama oyun oynayabiliren ben C16 ile program yazmayı öğrenmiştim :) mecburiyetten...  ;D

Abim İngilterede yaşıyordu ve bana ne getireyim sana demişti bir yaz. Ben de o zamanın bilgisayar dergilerinden bazı sayfaları kesip ona göndermiştim mektup olarak (Evet o zamanlar cep telefonundan foto çekip whatsapp'dan gönderemiyorduk :P )

Neyse, abim geldiğinde heyecanla bana getirdiği Commodore 64'e kavuşmayı beklerken çantadan siyah bir Commodore 64 çıkınca şaşırdım ;D


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/c16_starter_pack.jpg)


Abim o zamanlar anlayamadığım bir nedenden dolayı bana bir Commodore 16 getirmişti...  :'( Beraberinde de 1-2 tane de kaset. Hala neden bir C64 hadi onu geçtim Spectrum veya Amstrad getirmediğini bilmem. Ayıp sonuçta neden bilmemne almadın denmez o zamanlar saygı vardı büyüklere karşı :)


Geçende bir ikinci el sitesinde arızalı bir Commodore 16 listelenince bekledim, bekledim, fiyatı benim için makul bir seviyeye gelince satan arkadaş ile görüştüm ve aldım.

Klasik siyah ekran problemi olan bir sistemdi. Belki bir ihtimal logic entegrelerden birisi veya DRAM çiplerinden birisi yanmıştır diye bir kaç deneme yaptım ama maalesef o kadar şanslı değildim. Sonra işlemciye (MOS8501R1) parmağımı değdirdiğimde parmağım yanınca (gerçek anlamda 3-5 saniye parmağınızı temasta tutamayacağınız bir acıyla) dedim  klasik olarak işlemci yanmış gibi, umarım TED veya PLA de gitmemiştir diyerek CPU aramaya başladım aliexpress ve ebay'de...

Ama MOS8501R1 çok nadir bulunan bir işlemci. C16'nın piyasaya çıkışından sadece 1 sene sonra sadece 500.000 adet satılması ve üretimden kalkmasından da anlaşılacağı üzerine bu işlemciden milyonlarca üretilmemiş. Baktım ebay'de tanesi 50-60 küsür eurolardan satılıyor. Veya alternatif olarak 40 pound civarında satılan FPGA remake leri var ama onlar da şu an satışta değil.

Sonra sevgili İlker Fıçıcılar'ın forumdaki bir yazısını hatırladım. Commodore 64 de kullanılan MOS6510 işlemcisinin bir şekil uyarlanarak Commodore 16 da kullanılabileceğine dair bir yazıydı. Burada IO portların adedi ve görevi farklı olmasına rağmen en azından bilgisyaraın açılıp açılmadığını test edebilmeye yeterli olacağından bahsediyordu. Hatta birisinin bu az sayıda ve farklı görevdeki IO portlarını kullanabilecek bir kernal yazdığından da bahsediyordu.

Bu yazıları okuyup bir kaç da youtube videosu seyrettikten sonra bu işe girişmeye karar verdim.

Bu yazımda C16 için MOS6510 işlemi uyarlaması ve bir kaç ilave mod'un nasıl yapılabildiğini anlatmak istiyorum...




Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:07:41 ÖS
Öncelikle belirteyim bu 6510=>8501 dönüşümü için detaylı bilgiye şu linkten edinebilirsiniz:

http://hackjunk.com/2017/06/23/commodore-16-plus-4-8501-to-6510-cpu-conversion/ (http://hackjunk.com/2017/06/23/commodore-16-plus-4-8501-to-6510-cpu-conversion/)

Hazır PCB bile yapmış adam. Bir de hatları kesilip biçilen pertinaks şemasını da paylaşmış. Ancak ben bu işi elimde mevcut olan ve sizler için de yerli piyasada daha bulunabilir olan malzemeler ile yaptım.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1932.JPG)

Malzeme listesi:
- Pin header
- 40 bacaklı entegre soketi
- çift taraflı lehim yapılabilir plaket
- ve tabii ki bir C64'den çalacağınız MOS6510 işlemci



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:14:22 ÖS
İşe önce elimdeki plaketi ortadan bölerek başlıyorum. Bunun için elmas uçlu Proxxon masa üstü dairesel testere de kullanabilirdim  8) ama bu aralar daha gerilla tipi iş yapmaya çalışıyorum. Bu tür ekipman herkezde olmak zorunda değil sonuçta ;)

Bu modern sağlam plaketleri kesmek için metal bir cetvel veya sert bir malzeme kullanarak maket bıçağınızı kullanabilirsiniz. Kesmek istediğiniz yeri metal cetvel ile hizalayıp maket bıçağını önce çok bastırmadan çizin.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1933.JPG)

Çok bastırırsanın sağa sola kayabilir. Önce bir iki defa hafifçe çizin. Sonra orası yol olacaktır zaten, kuvveti artırarak 20-30 defa çizin aynı yerden.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1934.JPG)

Sonra aynı işlemi plaketin arka tarafına da uygulayın. SOnra masa kenarı veya benzer bir düz yüzeye hizalayın ve elinizle plaketi kırın.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1935.JPG)

Kırmakta zorlanıyorsanız çizme işlemine devam edin. Plakete güç uyguladığınız çıtırdayacak kadar çizmiş olmanız lazım. ;)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1936.JPG)



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:16:22 ÖS
Plaketin sağını ve solunu da aynı teknikle traşlayın...

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1938.JPG)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1937.JPG)

Kenarların pürüzlerini eğe veya kalın zımpara kağıdı ile temizlerseniz iyi olur. Elinize fiber glass kıymığı batmasını istemezsiniz ;)

SOnuçta elde etmeye çalıştığımız bu büyüklükte bir PCB.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1939.JPG)



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:24:09 ÖS
20 pin olacakşekilde kırdığımız pin headerlarımızı fotodaki gibi deliklere yerleştirip lehimleyin. Aralarındaki delik sayıları önemli zira bu pin headerlar C16 üzerindeki CPU soketine girecek. Mesafe önemli ;)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1941.JPG)

Daha sonra montaj teli kullanarak pin headerların lehim yerlerine 1-2 cm uzunluğunda uzantılar ekleyin.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1943.JPG)

Uzantıların bazılarının plastik koruması olmasına dikkat edin. Bunlar plaket üzerinde biraz uzak yerlere bağlanacağından izole kalmalarında fayda var. Ekte yapmış olduğum şemadaki sol listedeki kalın punto ile gösterdiğim pinler için izoleli kablo kullanmalısınız.

Ekli şemaya göre ve bu fotoya göre kabloları belirttiğim deliklerden geçirin. Daha lehim yapmayın! Sadece deliklerden geçsin...

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1947.JPG)



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:31:04 ÖS
Şimdi kabloları geçirdiğimiz deliklere 40 pin entegre soketini takın. Soketin bacakları ile birlikte kablolar da aynı deliklerden geçmiş olacak. ;)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1948.JPG)


Sonra plaketi ters çevirip entegre soketi bacaklarını lehimleyin. Bu sayede uzatma telleri ile soketin bacakları birleştirilmiş oldu.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1949.JPG)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1950.JPG)

Bu işlemi bu şekilde yapmak zorunda değilsiniz tabii. Yeterki paylaştığım şemadaki gibi olsun bağlantılar...

Son olarak 6510 işlemcimizi entegre soketine takalım...


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1951.JPG)


Artık bu ucubeyi C16'nın CPU soketine takabiliriz.

Not: Ben C64C den işlemci çaldım. Bu yeni tip olanın kodu 8500 ama aslında sadece farklı bir teknoloji ile üretilmiş 6510 işlemcisi. 8500 = 6510 yani


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:34:56 ÖS
Sabırla yaptığımız 8501 adaptörümüzü C16'nın boş CPU soketine takıyoruz. Pin headerların bacakları daha kalın olduğundan sokete kolayca girmeyecektir. Kibarca ve sağduyu ile hafif hafif sağlı sollu oynatarak geçirmeye çalışın.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1953.JPG)

Bu 1-2 saatlik uğraştan sonra ürettiğimiz adaptörle bakalım elimdeki c16'nın sorunu gerçekten CPU muymuş? Başka arızalı bileşen varmıymış? gibi soruların yanıtını almak için heyecanla power'ı veriyorum...


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1952.JPG)


:D :D :D


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 17:51:02 ÖS
Demekki siyah ekran sorunu gerçektende 8501 işlemcisinin bozuk olmasıymış. Peki şimdi ne yapabiliriz? Klavyeyi vidalamadan kapatıp tamir ettiğimiz C16'yı floppy'lerin olduğu masaya taşıyorum.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1955.JPG)

...ve floppy den disk okuyor mu acaba diye bir deneme yapıyorum.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1956.JPG)

Doğal olarak sistem bu ekranda kalıyor. Sebebi 6510 işlemcisinin giriş çıkış portları ile 8501 işlemcisinin portlarının adet ve görevlerinin farklı olması. Bizim bu konfigürasyonda 1 portumuz eksik kalıyor ki o da dataset motoru ile alakalı. Yazımın başında paylaştığım linkten bu konfigürasyonda dataset çalıştırmak isteyenler bir kaç modifikasyon daha yapmaları gerekiyor ancak ben dataset kullanmayacağımdan o modifikasyonları yapmadım. Ayrıca mevcut standart kernal'In giriş/çıkış işlemlerinin çalışabilmesi için bu değişik port konfigürasyonuna göre uyarlanması gerekiyor. Arkadaş bunu da yapmış. Paylaştığım linkten ROM imajlarını indirebilirsiniz.

Ben de indirdiğim PAL Kernal ROM imajını bir 27C128 EPROM'a yazmak için niyetlendim ancak malzeme çekmecemde 27C128 bulamadım. Bu sebeple elimdeki 27C256 EPROM'a imajı iki defa yazdım ;) (Bunun için HxD Hex editörü veya DOS komutlarını kullanabilirsiniz)

Sonra bu imajı TL866 ile EPROM'a yaktım.
 
(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1957.JPG)


Yeni yazdığım eprom'u da C16'nın orjinal kernal eprom'unu çıkarttığım sokete takıyorum...

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1958.JPG)

...ve abimin zamanında getirdiği C16 paketiyle birlikte gelen oyunlardan birisi olan "PUNCHY" yi internetten bulup bir 5.25 diskete yazıyorum (xum1541 kablomu kullanarak)


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1963.JPG)


...ve şimdi bir daha deniyorum floppy den yüklemeyi.


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1960.JPG)


Aha! Artık disk IO işlemleri de çalışıyor bu yeni kernal ile :D :D :D

Elim titreyerek RUN diyorum basıyorum ENTER'a RETURN'e :D


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1961.JPG)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1962.JPG)



Ağlamak istiyorum sayın seyirciler  :'(  :'(  :'(

tam 36 sene önce oynamak zorunda kaldığım 1-2 oyundan biri olan PUNCHY karşımda...
 


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 18:09:16 ÖS
Tabi C16 ile bu kadar uğraştıktan sonra araştırmalarım sırasında karşıma çıkab bazı ufak tefek modları da yapayım diyorum hazır kasa açıkken... ;)

Bunlardan ilki memory upgrade...

C16 da adından da anlaşılacağı üzerine sadece 16K bellek var. 2 adet 4-bitlik 16K'lık DRAM çipi kullanılmış (4416 tipi DRAM). ANcak ben C16'nın arızasını ararken bu RAM çiplerini söküp yerlerine elimdeki 4464 (C64 de kullanılan) çiplerden takmıştım.

E madem 64K'lık çipler kullandım neden hala bu alet açılırken 12 bin küsür yazıyordu ekranda? Elbette ki 16K üzerini adresleyebilmek için A14 ve A15 adres hatlarının çiplere, veya daha doğrusu adresleme yapan multiplexer (74LS257) çiplerine eriştirilmesi gerekiyor.

Bunun için önce mevcut DRAM çiplerini söküp yerlerine soket takıyoruz ve 64K'lık DRAM çiplerini yerleştiriyoruz. Daha sonra bu çipleri adresleyen multiplexer çiplerini söküyoruz.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1966.JPG)
   

Sonra anakart üzerinden A14 ve A15 sinyallerini alıyoruz...


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1969.JPG)


... ve kabloları mevcut kondansatörlerin bacaklarının arasından da geçirerek (bunu yapmamızın teknik bir anlamı yok, sadece kabloları stabil olarak tutmanın bir başka "gerilla" taktiği yolu ;) ) multiplexer çiplerin olduğu yere ulaştırıyoruz.


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1967.JPG)


A14 ve A15 hatlarının bağlanacağı yerleri işaretledim fotoda.

Sonra bu multiplexer çiplerin yerine de soket takıp fotoda görünen bacakları dışarıda bırakıyoruz ve taşıdığımız kabloları bu bacaklara lehimliyoruz.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1968.JPG)


Sonuç?

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1970.JPG)


Peki bu upgrade bize ne sağlıyor? C64 oyunlarını falan mı oynayabileceğiz? Elbette ki hayır :) Sadece Plus4 için uygulama/oyunları ve bazı modern demoları oynayabilir hale getirdik C16'yı.


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 18:09:50 ÖS
Sırada joystick mod'u var ama onu 1-2 saat sonra silzerle paylaşacağım...


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: Levent (Lvnt) üzerinde Mart 28, 2021, 18:16:21 ÖS
Süper :)
"ucube" konusuna katılmıyorum ayrıca
Birde c64'te kullanılabilir ram çok daha az gözüküyor (37k mıydı?) bunda 60küsür k, şimdi dikkatimi çekti.


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: Voltron üzerinde Mart 28, 2021, 18:18:53 ÖS
Ben de yapabildigim onarimlari sana ozenerek boyle paylasayim diyorum ama, is isten gecmis oluyor.  O an ne foto cekebiliyorum ne de aklima geliyor :)

Ilandaki C16 ise, Senin almana coook sevindim. Eline saglik, harika bir paylasim.

Bir ara elim gitti mesaj butonuna ama pek ilgimi cekmediginden ve TED in bozuk olma ihtimalinden vaz gectim. Yoksa makine piril piril gorunuyordu.


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: modelist üzerinde Mart 28, 2021, 18:19:33 ÖS
gerçekten tebrik ederim hayata tutunan bir comodore ürünü daha gördük çok şükür :)


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: fort_apocalypse üzerinde Mart 28, 2021, 18:24:09 ÖS
Elinize sağlık üstadım. Hem tamir detayı hem hikayesi birlikte keyifle okudum.
Bu güzel paylaşım için teşekkür ederim.


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: Levent (Lvnt) üzerinde Mart 28, 2021, 18:30:54 ÖS
@Voltron: ben denedim, gerilla usülünü bir kenara bırakırsak hızlı sonuç almak için fotoğraf stüdyosu-vari ışıklar, tripod vb hazırda bekliyor olmalı. Bir de fotoğraflar 840 pixel mi ne tam o genişliğe getirince forum sayfasında o ancak zaman en iyi şekilde gözüküyor, oturup o editleri yapmak lazım. Ben de birşeyler yaptıkça foruma yazayım istiyorum ama o vakti harcamayı pek göze alamıyorum


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: maverick üzerinde Mart 28, 2021, 18:34:45 ÖS
Büyük keyifle izlediğim bir tamirat-tadilat daha. Elinize sağlık hocam.

Yakında Kuantum bilgisayarı da yaparsanız hiç şaşırmayacağım ;)

(https://i.hizliresim.com/vTO93s.jpg) (https://hizliresim.com/vTO93s)


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: WildLord üzerinde Mart 28, 2021, 18:39:59 ÖS
Efsane iş başında :) Problemli bir C16 yatıyor bende de. Hangisi hatırlamıyorum ama bir chip kısa sürede aşırı ısınıyordu. Güzel bir rehber oldu ellerine sağlık.


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: onursapci üzerinde Mart 28, 2021, 19:18:32 ÖS
Yavuz abi eline sağlık


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: metaone üzerinde Mart 28, 2021, 19:34:36 ÖS
Harika bir çalışma olmuş, tebrik ederim...Hem temiz hem titiz :) Sonunda da bir C16 hayata dönmüş...Daha ne olsun..


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: Aykiri1 üzerinde Mart 28, 2021, 19:36:35 ÖS
yine harika bir iş çıkarmışsın @yavuzg
tebrikler kelimesi hafif kalır


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 19:49:11 ÖS
Şimdi sıra bir diğer "gerekli" modda; Joystick adaptörü

Commodore 16 çıktığı zaman (aslında 264 serisi bilgisayarlar demek daha doğru) Commodore bir "güzellik" :) yaparak piyasanın o dönem neredeyse %90 ev bilgisayarı ve oyun konsolunda kullanılan 9 pinli D-Sub bağlantılı Atari 2600 standardında joystick kullanmak/desteklemek yerine kafasına göre 8 pinli miniDIN bir konnektör kullanmayı tercih etmiş Joystick konusunda...

Ben zamanında bana gelen (sonradan UK için çıkmış C16 Starter pack olduğunu anladığım) paketin içinden çıkan veya yanında gelen körüklü mekanizması olan bir Joystick hatırlıyorum. Ucu farklı olduğundan piayasadaki joysticklerden kullanamıyordum ve bu joystick çok sık bozuluyordu. İçini sık sık açıp temizliyordum ta ki şaftı ya da körüklü kontaklara basan diski kırılana kadar. :(

Sonra dergilerde yavaş yavaş Commodore 16 ekipmanı ve az sayıda oyun çıkmaya başladığında bir iki C16 uyumlu joystick daha almıştık. Ama bunlar çok zaman sonra ve çok zor lojistiklerle olmuştu...

Benzer durumla şimdi yine karşılaştım. Ama artık o çaresiz çocuk yok :D Ne var? internet var, alet edevat var, sabır var, can sıkıntısı var ;D ;D ;D

Şimdi normal db9 atari2600 standardında joystick'leri C16 da kullanabilmek için adaptör yapımını anlatacağım...

Yanlız bu konu çok basit olmasına rağmen internetteki yanlış pinout şemalarını yanlış yöntemleri veya ultra gereksiz elektronik devreleri görünce şaşırdığımı da söyleyeyim  :o

Size tavsiyem bu işi internetten bakıp yapacaksanız ÇOK dikkatli ve sağduyulu olun. ;) Ben TED çipini kaybetmemek için 10 defa araştırıp 1 defa yaptım. Burada paylaşacağım pinout ve yöntem çalışıyor ve doğru ;)

  


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 19:55:45 ÖS
Bu iş için gerekli malzeme listesi şöyle;

1) DB9 erkek soket: Temiz bir iş olsun istiyorsanız tavsiyem 9-pin joystick uzatma kablosu bulun (aliexpress veya zebramoda falan satanlar var). Olmadı standart kaba DB9 kapaklı erkek soket de kullanabilirsiniz. Ama uzatma kablosu kullanmanın avantajı bir ucundaki erkek soketi kısa keserseniz (10-15cm) C16 joystick adaptörü için yeterli olur ve ayrıca elinizde kalan 1 metrelik dişi kısımı da içinde teli kopmuş bir başka DB9 uçlu joystiği tamir etmek için de kullanabilirsiniz ;)

2) 8 pin erkek mini-DIN soket

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1976.JPG)



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 20:12:31 ÖS
Öncelikle bu adaptör yapmak için referens olarak kullandığım eski web sitesini sizlerle paylaşayım. Bu sayfalar internette zip dosyası olarak dolaşıyor. Ben açıp yazan adamı şereflendirmek için kendi web sitemde host ettim:


https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/plus4joy/Plus4joy.htm (https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/plus4joy/Plus4joy.htm)

Elemanın bir iki yerde yaptığı yazım hatalarını da düzelttim ;)

Şimdi gelelim bizim Türkçe yazımıza...

mini DIN soketin DOĞRU pinout'u bu arkadaşlar;

Önden görünüm:

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1971.JPG)

Lehim yapılacak arkadan görünüm:

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1981.JPG)

DB9 uzatma kablosunun da DOĞRU pinout'u bu:

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1979.JPG)

C16 da "SELECT" diye bir sinyal var normal Atari 2600/C64 tipi joysticklerden farklı olarak. Bu sinyal TED tarafından LOW (Yani 0 volt) yapılarak o porttaki joystick'in kontak bilgilerinin geçerli olması sağlanıyor. Yani geçici sanal GND olarak kullanılıyor.

Bu basit protokol sayesinde TED çipinde sadece tek port joystick kontaklarının adeti kadar giriş/çıkış hatları kullanılabiliyor. Yani ekonomi yapmış Commodore daki mühendisler :)

Neyse, en önemli konular:

1) DB9 dan gelen GND hattı bizde SELECT'e bağlanacak. GND'a değil!!!
2) TED çipini bozma ihtimali olduğu rivayet edilen autofire özelliğinin tamamen işlevsiz kılınabilmesi için joystick'e giden +5V güç hattını BAĞLAMIYORUZ arkadaşlar.

Bu iki temel kurala sürece ve yukarıda paylaştığım fotolardaki pinoutlara uyduğunuz sürece öyle komplike buffer'lı vs li detaylı ara devrelere gerek yok.

Ama aceleyle yanlışlık yapıp TED çipini de elinize alırsanız sorumlusu da ben değilim ona göre :D

Yapacağınız;

DB9 UP (Yukarı) => miniDIN UP
DB9 DOWN (Aşağı) => miniDIN DOWN
DB9 LEFT (Sol) => miniDIN LEFT
DB9 RIGHT (Sağ) => miniDIN RIGHT
DB9 FIRE (Ateş) => miniDIN FIRE

ve DİKKAT!

DB9 GND => miniDIN SELECT!!!

diğer başka kablo bağlanmayacak!!!



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 20:18:27 ÖS
Bu fotoları bastırıp önünüze koyduktan sonra ilk iş miniDIN soketi açmak.

Dalga geçmeyin, bu mereti metal kısmını yamultmadan açmak için veya plastik kısmını tornavida ile deforme etmeden açmak için denemelerim oldu. Sizi bu sıkıntılardan kurtarayım ;)

Soketi koruyan plastik kılıfı tutan bir şey yok aslında. Geri çekerseniz sıyrılıyor. Ama elinizin terinden tutacak kısmın küçüklüğünden bu basit iş için 1 saat uğraşabiliyorsunuz :D

Bunun için soketin metal kısmını bir bez veya kağıt havlu ile koruyarak sabitleyip plastik kılıfı öyle çekin geriye...

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1973.JPG)

Sonra soketin açılmış hali de böyle gözüküyor. Toparlarken ne nereye girecek diye kafa yormayın diye bu fotoları da buraya bırakayım ;)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1974.JPG)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1975.JPG)

Sonra DB9 uzatma kablosunun erkek tarafını 10-15 cm den kesin ve mini DIN içine girecek olan kısmı ölçmek için öylece bir prova yapın fotodaki gibi...

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1978.JPG)



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 20:25:22 ÖS
Sonra uzatma kablosunun prova yaptığınız kısmını açıp içindeki kabloları ortaya çıkartın. Uçlarını hafif açıp lehim sürün.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1980.JPG)


Hangi renkli kablonun hangi sinyal olduğunu söyleyeyim isterseniz ama ben yerinizde olsam bu kabloyu yapan çinli nin haliyeti ruhiyesine güvenmezdim. bu renkli kabloların herhangi bir standardı olduğunu düşünmüyorum. Ama yine de, tüm bu uyarılarıma rağmen...

Kırmızı UP
Siyah DOWN
Gri LEFT
Turuncu RIGHT
Yeşil FIRE
Mavi (GND) SELECT'e bağlanacak unutma!!!

Tekrar tavsiyem siz kabloları multimetre ile ölçerek belirleyin ;)

Sonra miniDIN soketin pinlerinin bulunduğu kafayı bir yere sıkıştırıp çıkan kılıfını da DB9 kablodan geçirmeyi UNUTMADAN lehim yapmaya başlayın...

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1981.JPG)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1982.JPG)

Ben minik makaron lar kullanarak daha sağlam yapmaya çalıştım. Sizde makaron yoksa lehim işiniz bittikten sonra pinlerin olduğu yere sıcak silikon sürebilirsiniz mesela.



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 20:30:08 ÖS
Lehim işi bitince önce metal kılıfları kafaya takın. Sonra metal kılıfın 2 mm gerisinden soketin içinden çıkan metal sıkıştırma parçasını sıkın. Bunları plastik yuvanın içine yerleştirin ...

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1984.JPG)

... ve son olarak plastik kılıfı da yerine yerleştirin. Joystick adaptörünüz hazır ;)


(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1985.JPG)




Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 20:35:41 ÖS
Şimdi test zamanı...

Adaptörümüzü ve joystiğimizi C16'ya takıyoruz

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1988.JPG)

Joystick'i test etmenin yani adaptörü doğru yapıp yapmadığımızı anlamının 3 yolu var:

1) Kısa bir program yazmak (gereksiz ama olsun vaktiniz bolsa :P)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1987.JPG)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1989.JPG)


2) Joystiği oynattığımızda direk ekrana gelen yazılara bakmak

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_2044.JPG)

Joy 1 port'a takılıysa ekrana bu harfler gelir => UP: 5, DOWN:R, LEFT:D, RUGHT:6 ve FIRE:T

Joy 2 port'a takılıysa ekrana bu garfler gelir => UP:3, DOWN:W, LEFT:A, RIGHT:4 . İkinci portta ateş (FIRE) herhangi bir görünebilir harf basmıyor!

3) Joystick destekleyen bir oyun açmak



Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 28, 2021, 20:40:08 ÖS
Son olarak, bir mod daha kaldı...

İşe yaramayan metal koruyucuları sökün ve CPU ve TED üzerine birer soğutucu yapıştırın. İşe yarayıp yaramadığını bilmiyorum ama o metal RF shield'ın CPU'yu soğutmadığını biliyorum.

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1992.JPG)


Bu şekilde C16 restorasyonumun sonuna geliyorum. Kasayı Novus 2 plastik parlatıcı ile parlatıp odamdaki ait olduğu yere yerleştiriyorum :D

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1998.JPG)

ve bende "gerçekten" hatırası olan Commodore cihazlarından oluşturduğum köşem tamamlanmış oluyor :)

(https://www.yavuzg.com/images/Repairs/c16/IMG_1997.JPG)


Commodore 16
Commodore 64
Commodore 128 (Zamanında bundan yoktu ama 128'i olan tek bir arkadaşım vardı. kıskanırdım :) )
Amiga 500

Kalın sağlıcakla! Herkeze bol Commodore'Lu günler


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: kirkoryan üzerinde Mart 28, 2021, 21:27:22 ÖS
Yavuz abi eline koluna sağlık yine harika bir proje bıraktın ortaya saygılar abi.


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: izmirmaster üzerinde Mart 28, 2021, 21:31:58 ÖS
Yavuz hocam ellerine kollarına sağlık saygılarımla


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: Voltron üzerinde Mart 28, 2021, 22:49:00 ÖS
Tekrar eline saglik Yavuz abi. Plus/4 kadar isinmiyor bu bilgisayar kasasindan dolayi. C16’da,  Plus/4 de olan user port ‘un olmadigini biliyorum. Yine de 64kb moddan sonra plus/4’un  3 plus 1 rom’unu calistiracak hale gelir mi ?


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: yavuzg üzerinde Mart 29, 2021, 12:22:03 ÖS
... Yine de 64kb moddan sonra plus/4’un  3 plus 1 rom’unu calistiracak hale gelir mi ?

Onu ben bilmem, konunun uzmanı bilir (@ilkerficicilar ;) )


Konu Başlığı: Ynt: Commodore 16
Gönderen: Let üzerinde Mart 29, 2021, 20:00:10 ÖS
Üç silahşörler bir araya gelmiş. Okuması bile keyifli sizi uğraşırken düşünemiyorum :)