commodore.gen.tr

Bu realtime devrimi yıllar önce yazdığım (http://www.gokhansonmez.com/yazilar) bir yazının başlığı...Yıllardır belli aralıklarla tekrarlarım :) Ama bu sefer sanırım bir dönüm noktasına geldik ve bence gelişme önemli... Şöyle paylaşayım...

(http://www.blogsmithmedia.com/www.engadget.com/media/2008/06/tobe_city3.jpg)

John Carmack ve Cevat Yerli ile yapılan son röportajlarda, her ikiside polygon tabanlı realtime render sistemleriyle raytrace'in çok zor olduğunu, voxel tabanlı render sistemini destekleyen donanımlara ihtiyaç olduğunu ifade etmişlerdi...

Geçtiğimiz günlerde, AMD Cinema 2.0 teknolojisini duyurdu ve yukardaki resim tanıtım videolarından bir kare...Realtime render...Aşağıdaki videodan alınmıştır.

http://www.amd.com/us-en/assets/content_type/DigitalMedia/AMD_Ruby_S04.swf (http://www.amd.com/us-en/assets/content_type/DigitalMedia/AMD_Ruby_S04.swf)

Giriş yazımla, AMD cinema 2.0 teknolojisi arasındaki bağlantıyı nasıl kurduğumu merak ediyorsunuzdur :) Biraz daha araştırınca, aşağıdaki videoyu buldum. Sunumu yapan kişinin voxel render'dan bahsettiği sizinde dikkatinizi çekecektir.

http://www.gametrailers.com/player/usermovies/231380.html (http://www.gametrailers.com/player/usermovies/231380.html)

Anlaşılan AMD ATI voxel render'a dayanan grafik hızlandırıcı sistemini duyurmuş oluyor. Bu realtime render açısından bir dönüm noktası olabilir. Çok daha gerçekçi ve başarılı sonuçlar bundan sonra gelecektir diye düşünüyorum.

Amiga severler için ilginç bir ekleme daha yapayım :) natami projesinde gördüğümüz 3D görüntüler, voxel render'a dayanıyordu. Voxel Render'a dönüşün yaşanmasıyla belki Natami için yazılım geliştirmekte sırlarını keşif etmekte kolay olur...

(http://images.macnn.com/esta/content/0806/amdcinema2-lg1.jpg)

kaynak : www.sinefx.com (http://www.sinefx.com)

 Yenilik diye ben buna derim.

 Yil olmus 2010,adamlar artik yari iletken teknolojisi ile yapilabilecek ne varsa yapabiliyorlar,girla islem gucu var hatta o kadar guc var ki atil durumda kaliyor bir kismi.Buna ragmen temelde quake 1'den cokta farki olmayan grafikleri seyrediyoruz.

 Siz deyin coderlarin tembelligi,beceriksizligi,ben diyeyim ticari kaygi,kati yol haritalari.Compex fuarinda (90 yillarin ortalari) silicon graphics makinalar ile yapilan bir demoyu gorunce "gelecek super olacak,grafige bogulacaz " diye gazi alip cikmistik.Ayni tas,ayni hamam gidiyoruz iste.

 Bir ara sony ps3 basin tanitiminda boyle bir sey izlemistim.Teknolojisi aynimidir bilmem fakat very very realtime bir kamera goruntusu uzerine (eyetoy x) ,yine realtime 3d karakterler ekleniyor,cumbuslu bir frp kart oyunu oynuyordu adam.Cok etkileyiciydi benim acimdan.

 Voxel render hadisesine hala kafam basmis degil hani.Biri bize gercekleri anlatmali (mesela LW3D insani).

Seneler evvel Outcast adli bir oyun vardi. Benzeri oyunlar güclü 3D kart isterken, Outcast voxel grafikleri ile Voodoo'lara tas cikartacak kadar güzel görüntüler verebiliyordu, S3 Virge bir kartta bile. Bu oyun o anlamda bir kivilcim yaratmisti, ama gerisi gelmedi. Endüstri Nvidia, Ati cekismesinin endüstriyel ürünlerine teslim oldu.

 @Leon

 Coder beceriksizligi olarak ima etmek istedigim seyin temelinde bu oyun yatiyordu fakat birinin cikipta bu ornegi verecegi aklima gelmezdi :) Tecrube edilmesi gereken bir yapim kesinlikle.

Playstation 2'nin çıkışından önce de, (polygonların oluşturulmasında) çizgilerden ziyade, bezier eğrilerle çizilen objelerin render edebilecek deniyordu ama birkaç (büyük olasılık mockup) screenshot ve söylentiden ibaret kaldı.

Ha bu arada Cevat Yerli'nin neden polygon'lardan şikayetçi olduğunu sorarsak, objedeki kaliteyi/detayı arttırmak için çok daha fazla polygon kullanmak gerekitiğini söyleyecektir. Yoksa polygon render son derece etkili ve pratik bir yöntem. Voxel'e girildiğinde modelistler 3-4 kat daha fazla çalışmak zorunda kalacaklar ama sonuç daha iyi olacaktır elbette.

Outcast, voxel render denilince akla ilk gelen örnek sanırım...Benim aklımaysa hep comanche gelir...

Voxel render konusunda bende teknik anlamda çok bilgili değilim.  Bir grafik sanatçısı olarak voxel yapıları çokça kullandım. Ama realtime render konusunda polygon'a ne gibi üstünlükler sağlıyor emin değilim. Yalnız 3D bir yapı olduğundan (hacim belirttiği için diyelim), ışık dağılımı ve yayılımı konusunda daha etkin olduğu söylenen bir yapı olduğunu biliyorum. Bunun dışında okuduğum iki röportajda, realtime raytrace mümkün mü ? sorusuna cevap olarak John Carmack ve Cevat Yerlide mevcut polygon render'a dayanan GPU'ların bunu başarmasının zor olduğunu, voxel tabanlı render'ın GPU'lar tarafından desteklenmesi durumunda bunun başarılacağını ifade etmişlerdi.

Aşağıda konuyla ilgili bir başlık var...Orada voxel için 3D sprite tanımlaması kullanmışlar. Kötü bir tanıma benzemiyor :)

http://gmc.yoyogames.com/index.php?showtopic=344115&st=0 (http://gmc.yoyogames.com/index.php?showtopic=344115&st=0)

Yukarda resmi görülen akrep'in videosu...

Cinema 2.0 Akrep Görüntüsü (http://vtunnel.com/index.php/1010110A/3471e604f4c19fff2ed2e0dbcd5fc6268e05c864a2a2aac8f860c5351c00de19e664f31584135c8616360)

LivePlace.com'un yayınladığı aşağıdaki video anladığım kadarıyla yukarıdaki teknolojiye dayanıyor...Oldukça başarılı...

LivePlace.com Sanal Dünya Gösterisi (http://www.techcrunch.com/2008/08/11/liveplace-to-launch-photo-realistic-virtual-world-rendered-in-the-cloud/)

Tepki cekecek olmama ragmen : Bu gelismeler beni nedense cok heyecanlandirmiyor.Neden dicek olursak bu teknik(konu hakkinda cok fazla bilgim yok bahsi gecen Outcast oyunu bilirim.)seneler oncesinde de vardi ve uzerine gidilmedi.Donanima yuklenildi ; grafik kartlari abartildi.Grafik kartlarinin abartilmasi daha da abartildi tek bir sisteme 2 yada 4 grafik karti takildi.Butun bunnar roadmapler ve ozel anlasmalar nedeniyle piyasa devlerinin pazara yon vermesi sonucu oldu ve dogalmis gibi gosterilmeye calisildi.Sanki polygon cok tuttu da voxel tu kakaydi.
Simdi bu gelismeler su anda eristigimiz grafik kalitesine 200dolarlik bir kartla erismemizi saglayacaksa biri kalkiip hoooop daha parasini calabilecegimiz cok fazla donanim manyagi var diyip bi sekilde gorulmeyen tarafta bu islerin onunu kesecek ve son kullaniciya gene zarar verecektir.Ne zamanki bu pazara yon verenler ulan voxele gecelim ama voxel calistiran kart polygon calistirmasin polygon calistiran voxel calistirmasin(tamamen atiyorum teknik bilgim yok piyasada islerin nasil yurudugune ornek vermek istedim) kivamina gelirlerse o zaman biz voxel'in nimetlerini gormeye baslariz.Yani aslinda bazi konularda tuketicinin cok fazla secim hakki olduguna inanmiyorum.

PS:Bi efsane vardir ulan japonyada bir bilgisayar yapmislar gunumuzun teknolojisinin 50sene ilerisinde ama simdilik piyasaya surmuyorlar ki donanim fiyatlari birden dusmesin yada eski nesil bilgisayarlar cop olmasin....

Bakkada'nın görüşüne katılıyorum. Yalnız PS'de yazdığına katılamayacağım. Evet doğrudur, günümüzden 50 yıl ileride bir sistem yapmış olabilirler ama iş sadece bunu yapmakla bitmiyor. Intel'in de elinde 3 yıl önce çalışır durumda 1,5 teraflop'luk 80 çekirdekli, 3D grafik işleyebilen CPU vardı. Hala da var. Problem, bunların yapımına milyonlarca dolar harcanıyor olması. Bunlar prototip. Bunları yapmak geliştirmek aslında kolay. Cidden kolay. Asıl zor olan, bunları seri üretime sokabilmek. Laboratuar ortamında milyar dolarlar harcayıp geliştirilen bir işlemciyi en kötü ihtimalle o milyar dolardan 500 dolara çekebilmeniz lazım. Bunun için o üretim teknolojisine sahip fabrika kurmanız lazım. Teknik ekiplerinizi bu yeni teknolojiye göre eğitmeniz lazım. Bu teknolojinin çalışabileceği platform geliştirmeniz lazım. Yetmez, bu platformu üretecek firmaları ikna etmeniz lazım. Uluslararası standartlara oturtabilmeniz lazım. Ve bütün bunları 16 yaşındaki bir çocuk veya 80 IQ'lu bir Amerikalının anlayabileceği şekilde yapmanız lazım. O yüzden, teknoloji geliştirmek veya prototip üretmek işin aslında en kolay kısmı.

Ustad PS kismi isin geyigi zaten aslinda ben bilmiyorum boyle bir bilgisayar var mi yok mu ama lisede en az bes kisiden duymusumdur bunu :) Ole uzun sıkıcı bi post atinca atina biraz mizah katayim dedim.Yoksa olay kesinlikle seri ve hatasiz uretimde...

Yok, daha bugün iş yerinde arkadaşlarla muhabbeti dönmüştü buna benzer bir konunun da, oradan şeettim :)
Konu hakkında yorum yapacak olursam: Voxel'e geçilmemesinin sebebinin, poligon çizip bunları raster etmekten daha zor olduğunu düşünüyorum. Gerçekten o zamanlardaki oyunlara bakacak olursanız, daha 3D emekleme çağlarında aslında. Çözünürlük düşük ve poligon sayısı az olduğu için doğal olarak hem donanım, hem yazılım geliştiricilerine, hem de grafik sanatçılarına raster ile uğraşmak çok daha kolay geliyordu. Ama yukarıda bir yerlerde de denildiği gibi, gerçekçi görüntüler yaratmak için artık inanılmaz miktarlarda poligon gerekiyor ve raster yapmak artık anlamsızlaşıyor. Her teknolojinin ömrü vardır ve bazıları, kendinden daha iyisi var olsa bile yine de yaşamaya devam ederler. Sanırım bunun en güzel örneklerindendir zaten Amiga :) Olaya böyle bakmak lazım.

LivePlace mantığı beni hem mutlu etti, hem de tedirgin. Abonelik ve para esasına dayalı bir sistem olacak anladığım kadarıyla, bu da rahatsızlık için yeterli. Ama grafik kalitesi de mutlu ediyor doğrusu.

Bu voxel tartışmaları öncesinde de RayTrace rendering tartışması vardı. Dikkat ettiyseniz, poligon rendering'de artık kalite belli bir düzeyin üstüne çıkamıyor (veya bana öyle geliyor). PC, PS3, X360 gibi platformlardaki poligon tabanlı oyunlar artık hiç de şaşırtıcı kalitede değil. Artık daha yenilikçi render yöntemlerinin de (oyun vb realtime uygulamalarında) denenmesinin zamanı geldi de geçiyor bile.

Bu arada teknolojinin anlaşmalı olarak gizli tutulduğunu da komplo teorisi olarak değerlendiriyorum. İmkanı (sunulmamış gizli projeleri ve teknolojisi) olsa örneğin AMD/ATI cephesi pazar payını arttırmak için tüm kozlarını ortaya koyardı ve piyasa payını daha da arttırırdı.

İşlem kapasitesi olarak bilgisayarlarımız ray tracing yapamayacak kadar yavaşlar henüz. 4 çekirdekli işlemciler 256x256 çözünürlükte bir ray traced filmi real time ancak 16 frame ile oynatabiliyorlar. Baya kötü yani. Raster grafiğin tek alternatifi şu anda voxel. Ama voxel ile ne kadar kaliteli videolar yapılabileceğinden emin değilim. O video bana hiç inandırıcı gelmiyor.

Elimizdeki cihazlar normalde poligon çizmek, shading, bumpmapping vb bir sürü 3D efekt için de çok yavaşlar. Ama 3D donanımları bu işi hallediyor. Bu donanımların da desteğiyle voxel veya raytracing gibi alternatif fotorealistik render çözümlerinin yavaş yavaş denenmeye başlaması gerekiyor.

Ortaya cikmamis hayvan teknolojilerin komple teorisi olmasi ihtimal dahilinde bkz Japon efsanesi :)
Ama tekoloji devlerinin piyasaya yon verdigi bir gercek.Bunu PCI orneginde buluyorum ben.Ilk PCI'lar hiz limitine ulastiginda AGP cikmadan once bir ara PCI slotlarinin hizlandirilmasi vb gibi konular cok konusulmustu.Bunun yerine PCI'a boktan dediler ve hasirt die AGP slotu getirdiler ve deli gibi AGP kart stogu yigdilar.AGP'de olay bitince hadiiii PCI-Ex'e gecelim.
Uzaktan e nolmus ki zamaninda ISA ekran karti vardi diyenleri duyar gibiyim.O konu biraz degisik aslinda ISA'nin hicbi zaman Ex'i cikmasi dusunulmedi mumkun olmadi.PCI-Ex ile PCI arasindaki donanim ve teknik baglanti ISA ile PCI arasindaki kadar degildi.
PS:Ulan ne cenem dustu be arkadas...

E tamam işte ilk dedikleri gibi hızlandırmış oldular PCI sotlarını, araya sadece AGP karıştı :)
Onu da x2, x4, x8 yaptılar aslında baya uğraştılar onunla.

Iste ben de onu diom oncesinden AGP die biseye hazirlik yaptiklari icin onu soktular araya cakallar , direkt PCI'a gecse olmaz nie cunku daha soguslenilecek cok adam var... :)

Direkt PCI'a geçselerdi de ne olacaktı ki? Yine platform değişecekti, PCI ve PCI-E birbirlerinden çok ayrı şeyler aslında. Birşey değişmiş olmayacaktı Bakkada, sadece sen bu dediklerini PCI ve AGP için değil, PCI ve PCI-E için söylüyor olacaktın :)
Sonuçta daha yüksek hız, daha geniş data yolları genel mimaride gayet büyük değişikliklere sebep oluyor. Sadece bir slotu değiştirmekle bitmiyor o iş, oradan akan datayı kontrol edecek komponentler de değişiyor, ona göre voltaj sağlayan birimler de değişiyor, çok şey birden değişiyor. O yüzden AGP işine girmeyip PCI'dan devam etselerdi sen yine eski PCI kartlarını kullanamayacağın için birşey değişmemiş olacaktı.
Yoksa zaten hala kartuş kullanıyor olurduk :)

keşke kartuşlarda gelişseydide kartuş kullansaydık install olayı olmasaydı

yokmu böyle projesi olan

Plug-n-Play Photoshop kartuşu mesela...
İyi de benim bilgisayarımda şu anda 200'den fazla program var, o zaman nasıl olacaktı bu işler :D:D

eh o programlarıda poşette vermiyorlar adama değilmi yanına bir cd yada dvd satıveriyor :)

Yok şey yüzünden dedim, herşey kartuşta olsa öncelikle acayip yer kaplar, ayrıca 200 kartuşu bilgisayara takamam :P

Bu arada, aslında aartık bütün programların "portable" versiyonları çıkıyor. Sadece bir tane exe dosyasından oluşuyor. Her platformda, her yerde taşıyabiliyorsunuz. Çok kartuş düşkünüysek çekin bu programları, atın usb flash disklere, buyrun, kartuş kartuş program :)

yok aslında sadece serzeniş :)
hdd si ile installisini verseler yine yaranamazlar eh tabiatımız bu :)
ama kartuş bir çok noktada avantajdır
dvd yada cd çizildimi gitti programlar hdd yine bir sürü sorun yok bad culıster yok kafa sallama yada düşme vs vs flashdisklerde yavaş çalışıyor ama 25 yıllık c64 kartuşları halen çalışıyor hemde hdd lerden hızlı teknolojinin kestiği parmakta acımıyor işte

Flash disklerin çoğu HDD'lerden hızlı çalışır.

..da sürücü problemleri olduğu gibi bootable da değiller bootable olabilmeleri için bir ide slota ihtiyaç duyuyorlar eh öyle oluncada değişik versiyon bir hdd ortaya çıkıyor neticede yine hdd kullanmış oluyorsunuz

yalnış anlaşılmasın kartuş heveslisi yada meraklısı değilim ama o 1 mhz lik bilgisayarda cat diye boot edip ekranı basan o kartlara sadece saygım var ve orayada sadece sıkıntı veren o install olayından yakınma manasında yazdım kartuş yazısını

Yok artık yeni BIOS'lar otomtik bootable gibi algılayabiliyorlar USB'leri.
Benim de saygım sonsuzdur o zamanki donanımlara, özveri ile yapıldıkları her hallerinden belliydi.
Evet sanırım günümüzdeki eksiklik bu: Özveri.

kesinlikle katılıyorum o zamnlardaki ruh ve estetik yok artık

Tabi bu biraz heyecanla da ilgili. O zamanlar yapılan herşey, herkes için yeniydi. Artık öyle değil. Ne kullanıcılar, ne de üreticiler heyecanlanmıyorlar yeni bir şey karşısında.

tekelci bir durum ortaya çıktı işlemci tek olunca sadece şekil olarak farklı ama metabolik olarak aynı makinalar sardı ortalığı seçme şansınız şekil ile sınırlı buda hayal gücünü düşürdü artık eski heyecanın olmamasıda bundan sanırım

İki ucu moklu değnek işte. Evet tekelcilik kötü, seçme şansımız olmuyor, halay gücü düştü ama bir yandan da standardizasyon ve uyumluluk avantajlarını getiriyor.

standart olayı kötü imajlar yaratıyor bende amerikan filimleri aklıma geldi
bomba imhası için soryorlar ya
- kırmızı kabloyumu kesecektik yeşil kabloyumu
- oğlum ne kadar cahil kalmışsın sen standartı var bu işin avrupa standartlarına göre tabi ki yeşil olanı keseceksin

haydii gitti filmin heyecanı
işte sorunun bu basite indirgenmiş halidir diye düşünüyorum

peki tamamen bilgisizlikten soruyorum bu yeni bios lar usb yi cihazın fsb hızında kullanabiliyorlarmı ben ultra bir bilgisayar kullanıyorumda alt modeller hakkında bilgim yok pek :)

USB diskin erişim hızları ne ise onda kullanabiliyorlar. Yeniler (yeni dediğim 6-7 ay falan, belki briaz daha eski) 25 MB/s yazma ve 30 MB/s okuma hızına çıkabiliyorlar. USB'nin içindeki NAND hafıza çipi ile ilgili tamamen.

boot edebilmesi güzel bir olay yeni açılımlar getirebilir

Koyuyosun Windows'u içine, gidiyorsun internet kafeye, kendi Windows'unu kullanıyorsun, yüz göz olmuyorsun elalemin sistemi ile :) Baya güzel olay.

haha ilginç olay ama parasını vermişken neden adamın sistemini kullanmıyoruz bir hal olacaksa cafeci uğraşsın :)

parasıyla değilmi

O sistemin içinde ne biçim trojen'ler, virüsler, antik kuntik yazılımlar var bilmiyosun ki? :)
Sonra kredi kartımı kim kullandı? cık cık cık... :D

off sıcaktan beynim su kaynattı real time devrimini devirdik gitti

ben kader kurbanıyım yönetici abi :)

Valla bunlar başlattılar, şeytana uydurttular, benim suçum yok :D
Bu ara nvidia interaktif real time ray tracing yapan ekran kartı cluster'ı (!) yapmış. Haber daha taze, link de vereyim:
http://www.hothardware.com/News/NVIDIA-Shows-Interactive-Ray-Tracing-on-GPUs/ (http://www.hothardware.com/News/NVIDIA-Shows-Interactive-Ray-Tracing-on-GPUs/)

neyse çaktırma bu haber iyi olmuş kaynattığımızı anlamazlar :)

Cluster'ın bir benzerinin fiyatı, nVidia'nın sitesinde 10.750 amerikan lirası olarak geçiyor... Daha çok var yani bunlara elimizi sürmemize. Zaten ekran görüntülerine bakacak olursak çözünürlük de düşük gibi duruyor, veya modelistler kasamamışlar 4 kare resim için :P