sonraki »

[arkas]

Power supply testini osiloskop yoksa yapabileceğimiz bir yöntem var mıdır?

[brkemreoglu]

test cihazlari satiliyor tum soketleri uzerine takilan ufak dijital ekranli

[ibo1973]

en kolay yöntemi ölçüceğin power suply hakkında bilgin yoksa önce nernden hangi voltaj kaç volt gelir öğrenmen sonra ohmetre ile ölçersin . cihaz bozuksa elektronik bilginde varsa yeterince açrsın içini tamir edersin ancak power suply tarzı cihazlar acemi biri için tehlikeli olabilir içini açıp tamir etmeye çalışmak.

[Levent (Lvnt)]

Arkas: pratik yöntemler var, açıklayabilirim ama biraz elektronik bilmek gerekiyor. güç kaynağının besleyeceği sistemin gerilim, akım gereksinimleri belli mi?

[arkas]

* Elektronik bilgim yok ama elektronik bilen bi arkadaşımı tespit ve ikna edebilirim : )
* Sözkonusu olan Masaüstü sisteme takılı bir PSU. Etiketinde bir takım bilgiler mevcut.
* Yapmak istediğim: PSU'nun değişmesi gerektiğini teyit etmek veya problemin PSU'dan kaynaklanmadığını teyit etmek. (PSU'nun içinden bir şey değiştirerek verimli hale getirmek ise harika olurdu)
Bir de aşağıdaki videoyu izledim. Bu aşağıdaki videodaki mantık sanırım pili voltmetre ile ölçerken 100 ohm gibi bir direnci paralel bağlayarak ölçüp sağlıklı ölçüm yapmakla benzer bir mantık. Peki bu durumda PC çalışırken 4 pin IDE uçlardan ölçüm yapsam beni neler bekler?

[EMREZ]

örnek psu 10watt elinde 2 tane 4watt cihaz var takıp daha sonra çıkışların stabil voltta çalışıp çalışmadığını test edersin. 12 yerine 11.5v 5 yerine 4.5 volt gibi değerler kabul edilemez. 12 yerine 12.5 5 yerine 5.5 te aynı şekilde. sapma olabilir ama kabul edilebilir ölçülerde. bununla ilgili chip dergilerinde ve tomshardware de testler vardı. termaltake ve ocz nin zamanında ne kadar sıkıntılı olduğunu ve bazı modellerin ciddi tehlikeli olduğundan daha düşük güçlü modellere insanları yönlendirdiklerini hatırlıyorum. örnek 850 lik yerine 450 yada 550- 750 yerine 700 gibi. birde verimlilik durumu var.

[Levent (Lvnt)]

Psu çıkışına uygun bir yük bağlanmazsa ölçüm sadece çok bariz hataları gösterebilir. Peki çıkışa yük olarak ne bağlamamız gerek? Bu noktada elektronik bilgisi gerekiyor.

Önce biraz tanım:
Psu'nun elektronik devresi girişinde yüksek olan gerilimi çıkışında istenen bir değere örneğin 12v'a getiriyorsa ve giriş geriliminin değişmesine rağmen çıkıştaki gerilim aynı kalıyorsa buna regülasyon denir.

Bu tür regülasyon yapan devreler çıkıştaki yük değişimlerini takip etmiyor olabilir. Yani çıkışına bir tane 40w lamba bağlıyken paralel bir tane daha bağlarsak yükü artırmış oluruz. Psu devresi yük değişimini takip etmiyorsa giriş gerilimini çıkışa istenen bir değerde verebiliyor olsa bile yük değiştiğinde çıkışındaki gerilim de değişir (örneğin 12v yerine 10v) ve psu devresi bunu düzeltmek için hiçbirşey yapmaz.

Bu da bizi daha becerikli olan ikinci tür regülatör devresine getiriyor: "yük değişimlerine karşı regüleli" devre. Bu devre türü çıkışındaki gerilimi ölçer, azsa akımı artırır, çoksa akımı azaltır. Hem giriş gerilimi değişimlerine karşı hem de çıkış yük değişimlerine karşı çıkış gerilimini sabit tutar.

Bu tanımları yapmamın sebebi olayın sadece güç kaynağı olmadığı, güç kaynağının giriş gerilimindeki değişimlerle birlikte yükteki değişimlere de tepki vermesi gerektiğini ortaya koymak idi. Yani sağlam bir test için yükün de ne olduğunu bilmek gerekir.

Devam edecek inş...

[i_r_on]

Videoda multimetre ile dc sinyal üstündeki ac ripple'ı ölçemezsin demiş, osiloskop ile bakmış bu kısma anladığım kadarıyla.

Multimetreyi AC moduna geçirildiğinde bu AC ripple içeriği de okunabilir denmiş şurada.

http://www.ehow.com/how_10017535_read-ripple-voltage-meter.html

[Levent (Lvnt)]

Dijital voltmetre ekranında bir zaman aralığındaki (örn 0.5sn) ortalama gerilimi gösterir. Bu zaman aralığında ani sıçramalar ekrana değer olarak pek yansımaz. Halbuki bundan çok daha kısa bir sürede ani ve yüksek bir gerilim karşısında beslenen devre bozulabilir. Analog voltmetreler ibrelerinin hareket kabiliyeti ölçüsünde gerilimdeki AC ripple'lerin daha iyi farkedilmesini sağlayabilir. Psu çıkışlarındaki AC ripple'leri görmenin en garanti yolu osiloskoptur. Kendi ekranı olmayan Usb ile bilgisayara bağlanıp bilgisayar ekranında görüntü veren 200-250$ civarı osiloskoplar herhalde bu konuda en ucuz çözüm olur.

[Levent (Lvnt)]

Psu'nun çıkışına yük bağlanmazsa yani boştayken ölçülen gerilim psu'nun elektronik devresinin giriş regülasyonunun durumunu gösterir denebilir. Diyelim ki kıymetli bir cihazınız var ve 12v 2A istiyor. Psu da 12v 5A verebiliyor diyelim. Siz de psu cihazı besler mi diye merak ediyorsunuz, ama bunu öğrenmek için ne idüğü belirsiz bir psu'yu cihaza bağlamaya niyetiniz yok.

Çözümü şu: psu çıkışından 2A akmasını sağlayacak bir direnç (akkor flamanlı lamba, rezistör, elektrikli soba rezistansı, ...) bağlıyorsunuz. Sadece bu direnç bağlı olmalı. Sonra psu uçlarındaki gerilimi ölçüyorsunuz. Ölçtüğünüz gerilim12v ise psu bu cihazı besleyecek kadar güç üretebiliyor demektir.

Bu sırada psu uçlarına osiloskop bağlayıp ölçüm yaparsanız çıkıştaki ani gerilim sıçramalarını da gözlemleyebilirsiniz. Sanırım 0.1v'tan fazla oynamalar pek iyiye işaret olmaz.

Cihaz ilk açıldığında (ve sanırım resetlendiğinde de) yük değişir. Güç kaynağı yükteki hızlı değişimlere ayak uydurabiliyor olmalıdır. Psu çıkışından 2A yerine ani olarak 4A akmasını sağlayarak (sonra 4A yerine 2A'e düşerek, sonra 2A yerine 4A'e çıkarak...)  psu'nun yeni duruma kendini adapte etme hızını osiloskop ekranından gözlemleyebilirsiniz. Voltmetrede gerilimde ufak bir değişme oluyorsa bu osiloskop ekranında büyük değişmeler göreceğimize işaret olabilir. Voltmetre (dijital) sadece bir zaman aralığındaki ortalama değeri gösterebilir. Analog voltmetreler bu türdeki değişimin gözlemlendiği ölçümlerde dijitallere göre tercih edilmeli ama onun da ibresi hantalsa o da ani gerilim sıçramalarını gösteremez. Bazı dandik dijital osiloskoplar da değişimi gösteremez, bunlara para vermemek gerek.

Yok ben psu'yu kaldırabileceği son güçte deneyeceğim diyorsanız çıkışına 5A akım akmasını sağlayacak bir direnç koyarsınız olur biter. Ama gerçek cihazlar uzun süre kapalı kaldıktan sonra ilk açıldıklarında (kondanstörlerin dolması sebebiyle de) yüksek akım çeker. Yani örn. 12v 5A'lik bir cihaz ilk açılışta çok daha fazla akım çeker ve 5A güç kaynağı büyük ihtimalle bu noktada yetersiz kalır, ilk açılışta gerilim düşer, cihaza besleme yetersiz kaldığı için reset aşamasını başarılı tamamlayamayabilir ve bir açılıştan diğerine sebebi belli olmayan kilitlenmeler görebilirsiniz.

[Levent (Lvnt)]

Bağlanacak direncin değerini hesaplamak için formül: V= I x R.

Örn psu 12v'luk ve çıkışından 2A almak istiyorsunuz. 12 = 2 x R => R = 6 ohm olmalı. 5 ohm ya da 7 ohm olmaz. 5 ohm olursa yine formülden: 12 = I x 5 => I = 2.4A akım akacak demektir.

Direncin gücü de önemli. Örnekteki 6 ohm direnç uçlarında 12 volt görüleceği için ve içinden geçen akım 2A olacağı için direncin dayanması gereken min. güç P = V x I formülü ile P = 12 x 2 => P = 24 watt bulunur. Bu minimumdur. Siz direncin katlanması gereken en büyük gücü bu şekilde hesapla bulduktan sonra aslında kullanmanız gereken min. değeri bulmuş oluyorsunuz. Örn. 1.5 ya da 2 katını kullanın.

[joker_]

Lvnt, çok değerli bilgiler vermişsin. Anlatımın sade ve anlaşılır olmuş. Teşekkürler.

[NoStres]

Ek bilgi olarak; tamir ettiğiniz veya uzun süre kulanmadığınız cihazları denerken lamba devresi kullanın, problem varsa fazla zayiat olmadan müdahale edebilirsiniz, ben 2004'te elektrikçiliği bıraktığım için bu yöntemi unutmuşum, uzun zamandır çalıştırmadığım A500 Adaptörünü patlattım.

Dikkat edin, kolay gelsin.

[Levent (Lvnt)]

Birşey değil, yardımım olsun isterim

[Levent (Lvnt)]

https://www.elektor.com/labnation-smartscope

Açıklayıcı makale:
https://www.elektor.com/downloads/dl/file/id/1125/smartscope_elektor_magazine_article.pdf.

osiloskop (2 kanal), logic analyzer (8 kanal), analog sinyal üretici (1 kanal), dijital çıkış (4 kanal), yurtdışı fiyatı 250$.
Osx, linux, windows, android, jailbreak ios herhangi birisi üzerinden kullanılabiliyor. Ben kullanmadım ama iş görür gibi gözüküyor. Logic analyzeri (dijital hatlardaki durumları izlemeyi sağlıyor, rx,tx ya da cpu data adres hatları mesela) 32 kanal olsaydı muhtemelen şimdiye almış olurdum.