   Ŀ
Ŀ
  
                                                                            
                      YUVARLAK KE  Multimedya                            
                                                                            
  Alex G. Pamir  

   



   Merhaba arkadalar.

   Yuvarlak kemizin bu ilk yazsnda hemen hemen hepinizin ilgisini
   ektiinden emin olduum ve gnmzn en popler konularndan biri olan
   multimedya'ya amatrce bir giri yapacam. lerki yazlarmzda ilginiz
   dorultusunda daha ileri dzeyde programlara da yer verebiliriz.


   MULTIMEDYA

   Multimedya, hepinizin bildii gibi bilgisayarda grnt ve ses bata olmak
   zere insann mmkn olduunca ok duyusuna hitab ederek, eitli
   canlandrma ve prezentasyonlar araclyla bilgisayar insanlara daha
   cazip klmaya alanlarn sihirli szcdr.

   Bu sihirli dnyaya atacamz ilk adm da multimedyann en basit yn olan
   grafik ilemleri ile olacak. Bu ilk yazmzda herhangi bir grafiin ekrana
   nasl karldn reneceiz. rnek programmz ise ok byk ilem hz
   ve kuvvetli bilgisayarlar gerektiren multimedya'nn muhta olduu C dilinde
   olacak. Her ne kadar tm arkadalar C bilmese de multimedya ile uramak
   isteyen tm programclarn eninde sonunda renmesi gereken bir dil.

  Ekrana bir grafik kartmak iin bize gereken bir grafik dosyas ve bu
   dosyay ileyip ekrana karan bir kod paras. Grafik dosyas m, o da
   nesi diyen arkadalar iin ksa bir aklama getireyim. Grafik dosyasnn
   bildiimiz herhangi bir veri dosyasndan bir fark yoktur. Fakat iinde
   bilgisayar ekrannda grnen her nokta iin bir veri barndrr. Bu nokta
   bana den veri bykl grafiin renk saysyla, dosyann bykl ise
   resimde bulunan toplam nokta says yani grafiin znrlyle ilgilidir.
   rnein 320x200 znrle ve 256 renge sahip olan bir grafik 256=2 zeri
   8 olduundan yani 256 renk 8 bit veya 1 byte ile temsil edilebildiinden
   320x200x1=64000 byte yer kaplar. 1024x768 znrlkte 16.7 Milyon renge
   sahip (nam- dier Truecolor) bir resim ise 1024x768x3=2,359,296 byte yer
   kaplar (16.7M=24bit=3 byte).

   Grafik dosyalarnda sadece grafik verisi deil ayrca palet verisi de
   bulunur. Bu da 256 renk bir resim iin 256x3 - her renk iin krmz, yeil
   ve mavi deerleri(RGB) - yani 768 byte eder.

  Sonuta bir grafik dosyasnda sadece grafik ve palet verisinin olmas
   yetmez. Ayrca o grafik dosyasnn boyutlar, renk says ve dier baz
   bilgilerini ieren bir de balk ksmnn bulunmas gerekir ki o dosyay
   ileyen program ne yapmas gerektiini bilsin. Sonuta tum bunlar
   birletiinde grlr ki 320x200x256 bir grafiin tuttuu yer ufak bir
   balk iin 10 byte da eklediimizde 10+64000+768=64778 tutuyor.

   imdi kafanzda baz sorular olutuunu gryorum. Mesela 'ya yle mi,
   fakat bendeki o znrle sahip GIF dosyas sadece 15000 byte tutuyor.
   Yoksa sen bizi kandryor musun?'. Tabii ki kandrmyorum. Daha nceden
   belirtmeyi unutmutum ama, grafik dosyalar genelde ayn olmazlar. Bunlarn
   arasnda birbirleriyle uyumsuzluunu salayan birok deiiklik ve zellik
   vardr.

   En mehur grafik dosya tipleri (formatlar) GIF,PCX,TIFF,IFF,JPEG ve
   BMP'dir. Bunlar hakknda daha ayrntl bilgiyi daha ilerde verebilirim.
   Sorunun cevabna gelirsek; bu dosyalarn daha ufak olmalarnn sebebi veri
   sktrma teknikleri kullanmalardr. Yoksa her yksek znrlkl resmin
   3 MB tutuunu dnrsek 3-5 resimle hard diskimizi doldurabilirdik. Bu ve
   modemle grafik verilerinin transferlerinin oluturduu glkler yznden
   tm veri dosya eitlerinde olduu gibi grafiklerde de sktrma
   kullanlyor.

   Kullanlan sktrma teknii de grafik dosyalarnn formatlar arasndaki
   en byk fark oluturuyor. lerde bu konu hakknda da geni bilgi
   verebilme ihtimalim bulunuyor.


  RNEK PROGRAM

   Bu ayki rnek programmz her yerde en ok bulunan ve grafik programlar
   tarafndan en ok desteklenen format olan PCX'in 256 renk resimlerini
   okuyarak ekranda gsterebilen bir program. Bunu sememin nedeni,
   multimedyann en nemli noktalarndan biri olan animasyonun grafik
   dosyalarn gstermekle balamasdr. PCX format da en popler
   formatlardan biridir ve bir anmasyonun arpc olabilmesi iin bol renge,
   bizim durumumuzda en popler olan VGA kartlarnn gsterbildii maximum
   renk olan 256'ya, ihtiya duymasdr.

   Programn iinde gereken aklamalar bulunuyor. Yine de anlamadnz veya
   problem karan bir yer olursa dergiye bildirin. Program tamamen bir rnek
   olarak yazlmtr ve optimizasyon ve hata kontrol yoktur.

   Programn tamamn C blmnde bulabilirsiniz.


  Bu yaznn ayns C blmnde PSPCX.WRI dosyasnda da yer alyor. Bu
   dosyada ekran grnts de var. Windows'un Write program ile bu dosyay
   okuyabilirsiniz.


  Gelecek aya grafik dosya formatlar hakknda daha geni bilgi, grafik dosya
   sktrma teknikleri hakknda ayrntl bilgi ve animasyonun temelleri ile
   birlikte olacaz. Sizden gelecek tm bilgi neri ve tekliflere am.
   Mektuplarnz bekliyorum.

   Bol grafikli gnler...


   ADRES: PC WORLD/Trkiye
          PS - "Yuvarlak Ke"
          Eski Bykdere cad. Behet sokak No:25/B
          Sanayi Mahallesi
          80650  4.Levent / STANBUL