commodore.gen.tr

1985 yılında Commodore firması Türkiye yetkili Satıcısı Teleteknik A.Ş. tarafından hazırlanan F Türkçe klavye commodore 64 lerden biri bugün elime geçti, hemen tornavida havya lehim derken kernal ve karakter romu söküp proglamlayıcıda okuttum ve siz forumdaşlarımla paylaşıyorum.
Bu F klavye Commodore-64lerden kaç adet üretildi bilmiyorum, bu konuda bilgisi olan arkadaşların katkılarını bekliyorum.
VICE emulatorde kernal ve character rom seçenekleriyle F-Türkçe klavye commodore64'ü tecrübe edebilirsiniz.

Hardware olarak yapmak isteyen arkadaşlar için; Daha önce multikernal hazırlanışı ile ilgili bir konu paylaşmıştım, character rom ile ilgili de benzer bir konuyu ilk fırsatta paylaşmayı düşünüyorum.

http://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?topic=17050.0 (http://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?topic=17050.0)


(http://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?action=dlattach;topic=17182.0;attach=31249;image)

 :D

bir aralar konusu geçmişti ve aranıyordu abi. Özellikle romu altın değerinde elmas değerinde işte petrolden daha kıymetli vs.vs

Artık romu isteyen herkese bedava, ekte  ;)

İlker (Fıçıcılar) bu işe bayılacak, yana yakıla arıyordu. Hatta klavye de özel bir değeri yoksa ona gitmeli bence. :)

İlker çok sevdiğim ve değer verdiğim bir forumdaş, keşke "evet" diyebilsem, ama ben de gökte ararken yerde buldum bu C64T'yi. Romlar lehimliydi, itinayla pompayla sökerken ben de "İlker çok sevinecek" diye aklımdan geçirerek söktüm ve forumda paylaştım. Size yüzdeyüz katılıyorum Simon, eğer birine hediye edecek olsam böyle bir hediyeyinın hakkını verecek kişi kesilikle İlker olurdu.

Bir tane daha rastgelsem fiyatına bakmadan alıp İlker'e hediye ederim.


Şimdilik her türlü bakımını yapıp, hevesimi almak istiyorum, ileride nolur bilemiyorum. Bir müzeye mi gider yoksa İlker veya başka bir arkadaşa mı gider...

Sinan Hocam bu sanirim aydin’in sattigi cihaz. Gecende aynisi satilikti.Bunun Uzerindeki switch Normal bir mod seklinde mi baglanmis ?

Evet, Bursa'dan Aydın Beyden aldım.
Üzerindeki switch normal C64 ve Türkçe C64T arasında geçiş yapmak için(di). Tabi ben şu anda hepsini söktüm :D , tekrar düzgün bir şekilde yapacağım. Commodore 64 serial port arızası vardı onu da tamir edeceğim.

Forumda Cyr nikli arkadaşta da bundan bir tane var fotoğrafarına linkten bakabilirsiniz.

http://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?topic=15256.msg218346#msg218346 (http://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?topic=15256.msg218346#msg218346)

@fort_apocalypse:

Sonunda bu ROM'ların gün ışığına çıktığı çok iyi oldu. Uğraştığın ve bu ROM imajlarını bizelere kazandırdığın için çok teşekkürler. Şimdi sırada Türkçe kelime işlemci var sanırım.

Rom'ları VICE attım gayet güzel çalışıyor ama Q klavye ile yazmak imkansız. Bunun için bir keymap dosyası yapmayı denedim. Ancak işe yaramadı gibi. Ekli keymap dosyasında F ve Q tuşlarının kodlarını bir biriyle değiştirdim ancak değişikliğin hiç bir etkisi olmadı. VICE 3.3 SDL2 versiyonu keymap dosyasını görmezden geliyor gibi. Fikri olan var mı?

Ooo teşekkürler. Beni büyük bir zahmetten kurtardın. Elimdeki Türkçe charset'i bu kernal'in ihtiyaç duyduğu şekle sokmak gözümde büyüyordu.

Bir Şey değil, ben de dert ediyordum bu konuyu kendime.
Bulabilirseniz USB F Türkçe bir klavye kullanmayı deneyebilirsiniz, belki problem çözülebilir.

Rica ederim İlker Hocam, keşke bir tane de size bulabilsek. Eğer hardware rom konusunda yardıma ihtiyacınız olursa lütfen özelden mesaj atın.

Bir tane yapmak için gerekli her şey var şu an sayenizde. Klavyeye etiket yapıştırıp şeffaf sprey ile sabitleyerek TR F klavye yapılabilir bir olasılık.

Bu arada, "sadece farklı harfleri kopyalar, gerisini orijinal ROM'dan alırım" varsayımı çöktü. Sanırım noktalı ve kuyruklu harflere altta üstte yer açmak için tüm font bücürleştirilmiş:

EN:
00000000  3c 66 6e 6e 60 62 3c 00  18 3c 66 7e 66 66 66 00

TR:
00000000  00 3c 6a 6e 60 66 3c 00  00 3c 66 66 7e 66 66 00

Bunlar @ ve A karakterleri mesela. TR setteki karakterlerin tepesinde bir bitlik boşluk var.

Bir not: Her iki kernal'de farklı olan kısımlara bakarken Türkçe kernal'de $E4B8-E4CD arasında şu notu gördüm: "Adapted 1985 by AYHAN"

Bu rom F Türkçeye göre matrixlenmiş, Q türkçeye göre matrixlenebilse etiketleme işi büyük ölçüde kendiliğinden çözülmüş olabilirdi sanırım.

Hatta belki Türkçe karakterler F1-F8 tuşları arasında tanımlansa etikete gerek bile kalmayabilirdi.

Tebrikler, fort_apocalypse. "Ayhan" kimmis acaba, şimdi ne yapar. Adini c64'e yazmiş.

Ayhan Kalaycıoğlu olması muhtemel. Commodore dergisinde çeşitli yazıları ve devre şemaları (olasılıkla 64'er dergisinden çeviri şemalar) vardı.

Paylaşım ve bilgilendirme için çok sağol dostum.

Cyr, Gokhan Ozkan, ilginiz için ben teşekkür size ederim.


 Ayhan Kalaycıoğlu adını hatırlıyorum ama sanırım hiç tanışmadık. Teleteknikte çalışıp ayrılan arkadaşlarım vardı ama zaman içinde onlarla da irtibatım koptu, ulaşabildiğim olursa sorarım kim bu kernal işiyle uğraşan "Ayhan" diye.

Tamamen haklısınız, videosunu çektim.

https://youtu.be/QGQbUVvsMok (https://youtu.be/QGQbUVvsMok)

Hay allah, bu C64 bukadar kıymetli miymiş, kaçırdım demek ki. Ben de ilanı görmüş ama "F Klavyeli C64'ü ne yapacağım" diye almamıştım :-) Ama değerini bilen birine gitmesine çok sevindim.

Bizler bunlar için bu kadar tırmalarken Amerika'da takip ettiğim bazı garaj satışlarında neler çıkıyor neler, bir de onları alabilsek... :-)

Normal C64'te denemek isteyenler için sadece 1694 byte boyutunda kernal + font:

http://cbm.ficicilar.name.tr/dosya/trkernal.prg (http://cbm.ficicilar.name.tr/dosya/trkernal.prg)

4KB'lık fontun 2KB'ı normal karakterlerin negatifiydi. 8K'lık kernal'de de yalnızca 500 byte kadarı değişmişti. İlgili taşıma kodu ile birlikte 12288 byte 2843 byte'a sığıştı. Gerisini de exomizer ufalttı.

Yalnız, bu dosya yalnızca merak gidermek için. Çünkü font $3000'de. Biraz uzun bir BASIC programı veya fazla değişken kullanımı fontun üstüne yazacaktır. Ayrıca kernal'i RAM'dan çalıştırabilmek için BASIC'i de RAM'a almak gerekti. Yani $A000-BFFF ve $E000-FFFF arası hassas bölge.

Bir de sys64738'le veya run-stop restore ile ROM devreye girmesin diye $FDD6 adresinde E7 yerine E5 yazmam gerekti. Benzer şekilde $3800'deki küçük harf fontu default görmesi için $ECB9-ECE6 arasındaki VIC register değerlerinden D018'i ayarlayan $ECD1'e $1E değerini koymam gerekti. Türkçe meali: RAM'daki bu kernalin kopyasını alıp EPROM'a yazmayın, çalışmaz. EPROM'a yazmak için fort_apocalypse'in yüklediği TR_KERNAL.BIN'i kullanabilirsiniz. Buradaki trkernal.prg yalnızca normal BASIC'ten yükleyip çalıştırmak için.

Aslında kıymet sübjektif değişken. C64 Türkçe karakterler ve klavye bugün kimse için bir ihtiyaç değil, Tükçe yazmak isteyen Bilgisayarından veya cep telefonundan bile yazabilir. Bunun kıymeti nadir bulunuyor olmasından kaynaklanıyor, çok üretilmiş olsaydı büyük ihtimalle ben de satınalmayabilirdim (zaten F klavye kullanmaya hiç alışamadım.) önemli satınalma sebebim de romları forumda paylaşmaktı. Teşekkür ederim.


Commodore64'e sizin gibi hakim olan bir başkasını görmedim, gıptayla okudum.
Teşekkürler.

C64 Türkçe/ingilizce anahtarlı Character generator ROM adaptörü yapmak isteyen arkadaşlara yardımcı olması amacıyla hazırladım, umarım faydası olur. Kernal ile birlikte kullanılıyor, Multi kernal yapımını daha önce başka başlıkta anlatmıştım. ( http://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?topic=17050.0 (http://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?topic=17050.0) )


PCB ısmarlama linki: (5 tane ile 10 tane arasında çok az fiyat farkı oluyor.)
https://www.pcbway.com/project/shareproject/C64__MULTI_LANGUAGE_ROM_CONVERTER_TABLE_.html (https://www.pcbway.com/project/shareproject/C64__MULTI_LANGUAGE_ROM_CONVERTER_TABLE_.html)

(https://www.pcbway.com/project/img/images/frompcbway.png) (https://www.pcbway.com/project/shareproject/C64__MULTI_LANGUAGE_ROM_CONVERTER_TABLE_.html)



(http://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?action=dlattach;topic=17182.0;attach=31270;image)


EDIT 11-09-2019 : Seçmeli Kernal ve karakter romu aynı devre üzerinde olacak şekilde tek yüzlü olarak çizdim. ekteki "CHR GEN TABLE.zip" dosya içerisindeki "chr table xps.xps" ile lazer printerdan 1/1 baskı alarak devreyi üretebilirsiniz. Devre yapılıp test edildi, sorunsuz çalışıyor fakat lehimlemesi hiç kolay olmadı, ince uçlu iyi bir havya ve tecrübe gerekli.

(https://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?action=dlattach;topic=17182.0;attach=32748;image)

Teşekkürler. Şimdi geriye bununla uyumlu programları araştırıp modlamak kaldı.

EasyScript, SpeedScript ve SpeedCalc'ı bir deneyeyim. Normal kullanımda bir sıkıntı yoksa CTRL-P ile yazıcıdan çıktı alan rutini TR harfler için değiştirmek yeterli olacak.

GEOS'un klavye matrisi tablosunu değiştirmek zor değil, kaynak kodu mevcut. Hatta ufak bir autoexec patch hazırlamak daha pratik olur. Ama GEOS'ta hiç Türkçe font var mı bilmiyorum.

Bir de Commodore Dergisi'nin 9. sayısında Suat Baycılı tarafından yazılmış Türkçe bir kelime işlem programı vardı. Bu klavye ve fontla uyumlu değildi sanıyorum, ama değiştirmek zor olmasa gerek.

Bunları halledebilirsek bu yaz ödevlerinizi C64'te hazırlayıp öğretmeninizi hayretler içinde bırakabilirsiniz çocuklar. Haydi klavye başına! ;)
[Commodore Dergisi'nin "Yayıncının Notu" sayfasında Osman Babaoğlu genelde okuyucularla bu tonda konuşur gibi yazardı]

EasyScript Türkçe Kernal ve charset ile şimdilik sorun çıkarmıyor gibi görünüyor. Tabii Türkçe yazıcı çıktısı alamayacak henüz. Bir ara benim nokta vuruşlu yazıcı ile deneme yaparak düzeltirim.

SpeedCalc Türkçe harfleri basmıyor. SpeedScript v3.2 ise Türkçe kernal ile sorunsuz yazıyor, ama haliyle yazıcı çıktısı için bir değişiklik şart.

Bu arada, Simon'un KissCard'ı, EasyFlash, i_r_on'un IRQhack64'ü, vb. ile kullanım için 8KB'lık kartuş sürümünü de hazırladım... Karakter setini $D000'a, ekran belleğini $CC00'a alıyor zorunluluklar yüzünden. Tabii bu kartuş gerçek Türkçe kernal'in yerini tutamıyor. Ama çoğu BASIC programda sorunsuz çalışacaktır.

turkceromkartusu.zip çok güzel olmuş, elinize sağlık. İnşallah yazıcıda da türkçe rom ihtiyacı gerekli olmaz.

Rica ederimdir... Bu arada, forumda zaman içinde arayıp bulması zor olur diye kernal, karakter seti, kartuş imajı ve .prg biçimini zipleyip, kısa bir açıklamayla birlikte şuraya ekledim:

http://cbm.ficicilar.name.tr/program/31/c64-turkce-kernal-ve-karakter-seti (http://cbm.ficicilar.name.tr/program/31/c64-turkce-kernal-ve-karakter-seti)

Bu şekilde derli toplu iyi oldu, teşekkürler.
Benim gerçekte hiçbir katkım yok, sadece epromları söktüm o kadar, tekrar teşekkürler :)

elinize sağlık, gayet güzel çalışıyor, ROMlar için konu sahibi arkadaşa, diğer programlar için de size teşekkürler. kernal ve char ROMları, VICE emulatore attığımda çalışıyor ama y ve ş tuşlarında sorun var gibi, ben zaten F klavye kullanıcısıyım, y ve ş aynı tuşa geldi, normalde y basması gereken tuşa basınca ş veriyor, shift ile basınca y veriyor. acaba emulator ve benim F klavye olduğu için mi oldu, gerçek donanıma atıp deneyen oldu mu? bu emulatordeki sorunu nasıl çözebilirim?

Commodore64 üzerinde aşağıdaki fotoğraftaki gibi harflerin yerleşimi. Zip dosya içindeki trc64.prg adlı dosyayı commodore64'te çalıştırınca doğru çalışıyor. Emulatordaki sorunun çözümünü bilemiyorum :(

(https://www.commodore.gen.tr/forum/index.php?action=dlattach;topic=17182.0;attach=31249;image)

emulatordeki tuş problemini çözdüm, F klavyeye uygun bir vkm dosyası yaratarak tuşlar yerini bulmuş oldu.