1-)AmigaOS (vb.) işletim sistemlerin Mac OS, Linux ve Windows ile farkları...
Avantajlar: Hız ve hafiflik. Assembly ve C ile yazıldıklarından AmigaOS çalıştırılabilir dosyaları küçük ve hızlıdır. "Non-memory protected" işletim sistemleri olduklarından(1) görev ve süreçler (tasks & processes) arası veri alışverişi referans(2) ile olabilir.
Ayrıca AmigaOS vb. işletim sistemleri dizaynları sayesinde çok daha az ram'e ve sabit disk alanına gereksinim duyarlar.
Dezavantajlar: Güvenlik. Memory Protection'ın yokluğu bu işletim sistemlerini online alışveriş ve bankacılık uygulamaları açısından tamamen güvensiz kılmakta... Gerçi
Spectre ve Meltdown sonrası diğer işletim sistemlerinde de o kadar güvende olmadığımız ortaya çıkmıştı. Yine de bu AmigaOS vb. işletim sistemlerinin en büyük eksiğidir ve geriye uyumluluktan vazgeçilmeden bu eksiğin giderilmesi mümkün değil.
ikinci konu...
AmigaOS4.x serileri Mac Mini G4'lere (biraz hack'leyerek) kurulabiliyor. Onun dışında MorphOS ve AmigaOS4 arası kıyaslama yapacak olursak, AmigaOS4'ün teknik olarak bir tık daha üstün olduğunu söyleyebilirim (memory protection, ekran yönetimi ve simgleler (icon) daha başarılı).
(1) AmigaOS4.x serilerinde kavram olarak "memory protection" mevcut, ancak bu diğer işletim sistemlerinden farklı bir kavramı ifade eder. Linux/Mac/Windows gibi işletim sistemlerinde bu kavram, bir görevin (task), başka bir görevin kullandığı belleği okuyamayacağı ve ona yazamayacağı anlamına gelir. Yani kritik kullanıcı verisi (kullanıcı adları, parolalar vs.) de güvendedir. Ancak AmigaOS'te bu sadece yazamayacağı anlamına gelir (okumak serbest). Yani kritik kullanıcı verisi güvende değildir, ancak bir görevin yetkisi dışındaki bir belleğe yazarak sistemin çakılmasına neden olmasının önüne geçilmiştir.(2) Değerler, struct'lar ve nesneler görevler arasında bellek adresleri işaret edilerek (pointer) bildirilebilir. Kopyalanmaları gerekmez.2-)Amiga'nın isim hakları
Amiga Inc.'e ait. Yalnız bu hakları yeri geldiğinde üçüncü parti kişi ve kurumlarla paylaştığı oluyor (ve bu güzel bir şey).
Hala Amiga'ya tutunmak bir akıl tutulması mı? Kesinlikle evet. Fakat yılların alışkanlığını bir yana atmak zor. Ben bilgisayarımı başlattığımda karşıma Workbench ekranı geldiğinde mutlu oluyorum. Diğer işletim sistemlerinin tartışılmaz teknik üstünlükleri ne yazık ki o mutluluğun yerini tutmuyor. Hali hazırda mevcut pazar payını sağlayan ana unsur bu. Amiga pazarının bizim kuşakla birlikte yok olacağını düşünüyorum.
Amiga
