Merhaba, Ziyaretçi. Lütfen giriş yapın veya üye olun.

Kullanıcı adınızı, parolanızı ve aktif kalma süresini giriniz

  Gelişmiş Arama
insanın içinde varsa, commodore.gen.tr açığa çıkarır bunu.. bir nevi retro olaylarının dolunayıyız.(Arda)
commodore.gen.trGenel KategoriProje"olmayacak" Bir C64 Beslemesi Projesi Daha ...
Sayfa: [1] 2   Aşağı git
Yazdır
Gönderen Konu: "olmayacak" Bir C64 Beslemesi Projesi Daha ...  (Okunma Sayısı 10890 defa)
0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.
eins
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 1.816


A.K.A. deliMawi


Üyelik Bilgileri
« : Ocak 07, 2016, 23:49:16 ÖS »

Bugün forumda konusu geçen "olmayacak" bir modern C64 beslemesi projesi de benden

Mevcut Durum Analizi

Eski ve yeni kasa C64'lerin 9VAC ve 5VDC ile beslendiğini biliyoruz.
Öncelikle bu iki beslemenin içeride hangi amaçlarla nasıl kullanıldığını şemalar üzerinden inceleyelim.

ESKİ Kasa

5VDC
1. Doğrudan tüm dijital entegrelere besleme

9VAC
1. Doğrudan AC olarak User Port'a
2. Schimitt Trigger ile 50/60 Hz üretilerek CIA TOD'lara clock
3. Doğrultulduktan sonra (Sanıyorum 7.5V civarı transistor/zener diyot ile regüle edilerek) Cassette Port'a
4. Doğrultulduktan sonra (SID modeline göre transistor/zener diyot ile 12V veya 9V regüle edilerek) SID'e

YENİ Kasa

5VDC
1. Doğrudan tüm dijital entegrelere besleme

9VAC
1. Doğrudan AC olarak User Port'a
2. Schimitt Trigger ile 50/60 Hz üretilerek CIA TOD'lara clock
3. Doğrultulduktan sonra (Sanıyorum 7.5V civarı transistor/zener diyot ile regüle edilerek) Cassette Port'a
4. Doğrultulduktan sonra (7812 Entegresi ile 12V regüle edilerek) SID'e
5. Doğrultulduktan sonra regüle edilmeden RF MODULATOR beslemesine. (Eski kasalarda Modulator 5VDC ile beslenmiş.)
6. Ayrıca yeni kasalarda, normal 5V hattının yanı sıra, 9V doğrultulup regüle edilip yeni bir 5V üretiliyor.
Bu hat filtrelenip dijital devrelerin kullandığı 5V hattından daha temiz bir besleme olarak, RESET devresi, VIC-II beslemesi ve DOT Clok üretiminde kullaılıyor.
Şemalarda +5V CAN olarak görülebilir.

Burada tam olarak anlayamadığım durum, ilkerfıçıcılar'ın testlerinde, sadece 5VDC uygulanarak C64 çalıştırılmıştı. Peki bu durumda 9VAC yok iken bu +5V CAN nasıl oluştu acaba? İncelenmeli.
İkinci bir nüans ise yeni kasalardaki 7805 regülatörü tüm sistemi besleyen 5VDC hattını regüle etmiyor. Sadece bu sözünü ettiğim 5V CAN beslemesini oluşturuyor. (VIC-II, Dot Clock ve Reset Devreleri)
Yani yapılacak olan besleme devresinde nasıl olsa içeride bir 7805 var denilerek regülasyonun kalitesiz olmasına göz yumulmaması gerekiyor.

Analiz

Öncelikle sadece 5VDC değil, aynı zamanda 9V hattının da oluşturulmasının gerekliliğini görüyoruz.
Bu hem Cassette port üzerinden voltaj alarak çalışan donanımlar için gerekli, hem de yeni kasalarda daha temiz görüntü ve clock üretimi için 9V hattı kullanıldığı için kanımca önemli.
9V hattının AC veya DC olması konusunu incelersek, mevcut tasarımda AC olan hat zaten bir çok yerde içeride doğrultuluyor. Sadece TOD clock için gerçekten AC olması gerekiyor.
Ayrıca user port'a da AC olarak olduğu gibi verilmiş. Bu porttan bilhassa AC ihtiyacı olan donanımlar haricinde tahmin ediyorum ki birçok donanım da zaten bu 9VAC beslemesini kullanıyor ise doğrultarak kullanıyordur. (Bu sadece varsayım)
Bu durumda 9V hattını DC olarak verirsek çok ciddi bir yan etkisi olacağını düşünmüyorum.

Burada bir parantez açmak gerekiyor. Eski tip konvansiyonel trafolu güç kaynaklarında şebeke frekansında AC üretmek zaten işin doğası gereği zor değil. Hatta AC üretmek DC den daha kolay.
Ancak bu projede hedeflenen güncel SMPS güç kaynağı tasarımında öncelikle DC üretildiği için, AC üretmek daha zor ve pahalı.
Oluşturulan DC gerilim, en basitinden ikinci bir kat tarafından H-Bridge transistor yada mosfet devreleri ile evrilip çevrilerek 50 yada 60 hz frekansında AC oluşturulması gerekiyor.
Hatta bu AC nin de şebeke frekansına en yakın hali olan pure sinus dediğimiz kalitede üretilmesi daha da bir zor.

Sadece TOD clock'u ve olası, user porttan çalışan ve gerçekten AC ihtiyacı olan bir donanım uğruna bu detaya girmenin ekonomik olmayacağı kanısındayım. (Bu konuda fikirlerinizi rica ederim)

9VAC konusunda başka bir detay ise, eğer DC olarak verecek isek bu değerin aslında 9V'dan daha yüksek tutulması gerekliliği. Nedeni ise AC beslemelerde voltaj değeri RMS olarak ifade edilir.
Yani 9VAC bir sinyal +9 ve -9 volt arasında gidip gelmez aksine, yaklaşık 1.4 katı yani + ve - 12.6V seviyesinde gidip gelir. Bir başka deyiş ile, 9VAC beslemeyi köprü diyot ile doğrultursanız 9VDC değil 12.6V DC elde edersiniz.
Zaten 9VAC sinyalin doğrultularak 12V üretildiği ve bununla SID'in beslendiği gerçeği bu nüansı doğrulamaktadır.

Sonuç olarak 9VAC yerine DC verecek isek bu değerin en az 12V hatta mümkün kılabilirsek biraz daha yüksek, 12.6VDC seviyelerinde tutabilmemiz gerekiyor.

İncelediğim kadarı ile C64 güç kaynaklarında 5VDC 1.5-1.7A, 9VAC ise 1A olarak sunulmuş. Yeni tasarımda en az bu değerleri verebilecek bir kaynak oluşturmak gerekecektir.
Kabaca 5VDC @2A, 12.5VDC @1A gibi bir planlama yapabiliriz.

Çözüm

Bu iki DC değerini verebilecek çözüm için kabaca iki ana seneryo mevcut.

1. 220VAC girişli, 5VDC ve 12.5VDC çıkışlı, C64'e 4 kablo ile bağlanan kutu adaptör. Varolan tasarımın güncelleştirilmiş ve bir miktar küçültülerek hafifleştirilmiş hali.
2. C64'e kablosuz, doğrudan takılan, tercihen bir kibrit kutusu boyutlarında, çift DC-DC çevirici.
Giriş olarak piyasada hazır ve ucuz olarak bulunan prize doğrudan takılan 5V veya 12V adaptör ile kullanılacak tasarım.
Bu çözüme bir üçüncü çözüm olarak 19V civarı hazır notebook güç kaynakları da ilave edilebilir.

Ben açıkçası burada ikinci çözümün daha uygun ve ekonomik olacağını düşünüyorum.

Karar verilmesi gereken konu kullanılacak adaptörün 5V yada 12V olması gerektiği?
Eğer 5V giriş kullanırsak bu 5V'u doğrudan C64'e besleyebiliriz. Ancak 12V için bir step-up voltaj yükseltici SMPS devre yapmak gerekiyor.
Eğer 12V kullanacak isek, bu durumda da 5V için step down SMPS devre yapmak gerekiyor.

Step down tasarımlar daha kolay ve daha verimli olacağı için 12V girişli adaptör kullanmak sanırım daha doğru.
Ayrıca bu durumda 5VDC'yi kendi devremiz ile üreteceğimizden adaptördeki olası bir arıza durumunda ikinci bir güvenlik eklemiş oluyoruz.
Buradaki tek dezavantaj 12V değerini hedeflediğimiz 12.6V seviyesinde veremeyecek olmamız. Ama piyasadaki adaptörlerin bir miktar daha yüksek voltaj verdiğini düşünüyorum. (Bunu test edeceğiz)

Son olarak güç gereksinimlerini gözden geçirelim.

5VDC @2A üretmek için, 12VDC üzerinden kaç amper çekmemiz gerekiyor?
Güncel step-down tasarımların verimleri en az %80-%90 mertebelerinde.
Bu durumda 5V@2A=10W için yaklaşık 12W ihtiyacımız var. Bu da 12VDC üzerinden 1A maksimum çekeceğimiz anlamına geliyor.

Ayrıca 9VAC yerine kullanacağımız 12DC içinde yaklaşık 1A ihtiyacımız vardı, bu durumda giriş adaptörümüzün toplam 12V 2A olması fazlasıyla yeterli.

Bu çözüm ile piyasada 10TL altında bulabileceğimiz şu adaptörlerle C64'ümüzü besleyebileceğiz.


http://urun.gittigidiyor.com/ev-bahce/serit-led-adaptor-12v-2a-led-trafo-195682244

Bu gecelik bu kadar teori sanırım yeterli, Doberman yazılımlarından fırsat bulduğumda SMPS Step-Down PCB tasarıma başlayacağım.
Ayrıca bu yapının çok benzerini 1541 için de bir miktar modifikasyonla uygulamak mümkün olacaktır.





* 195682244_tn50_0.jpg (45.11 KB, 500x500 - Görüntüleme: 1548 kez.)
Logged

Doberman ♦ megaOne ♦ HDMI-64 ♦ HDMI-520 ♦ NewSchool
Decypher
Deneyimli
*****
Mesaj Sayısı: 634



Üyelik Bilgileri
« Yanıtla #1 : Ocak 07, 2016, 23:52:19 ÖS »

Böyle olmayacak projelerin gerçeğe dönüşünü takip etmek çok keyifli İki projenin de başarıya dönüşeceğine inancım tam.
Logged
i_r_on
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 2.865



Üyelik Bilgileri WWW
« Yanıtla #2 : Ocak 08, 2016, 00:02:42 ÖÖ »

Sadece sallıyorum hiç anlamam. TOD'u çalıştırmak için (hiç te gerekli değil aslında dediğin gibi) sinüs yerine üçgen dalga üretmek daha kolay olur mu? Ya da kare dalga bir ac sinyal daha mı kolay olur?

Birazcık fourier ve harmonik bilgim gerçi daha zor olacağını söylüyor sanki. Basit sinüs dalga tek harmonik, kare yahut üçgende daha fazla harmonik var.

Tabii sid ses çıkışına etkisi ne olur bunun en önemlisi bence burası
Logged

Every imagination is one's self reflection but not every self reflection is imagination. <I.R.on - 2001>

twitter | blog
eins
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 1.816


A.K.A. deliMawi


Üyelik Bilgileri
« Yanıtla #3 : Ocak 08, 2016, 00:07:21 ÖÖ »

Sadece sallıyorum hiç anlamam. TOD'u çalıştırmak için (hiç te gerekli değil aslında dediğin gibi) sinüs yerine üçgen dalga üretmek daha kolay olur mu? Ya da kare dalga bir ac sinyal daha mı kolay olur?

Birazcık fourier ve harmonik bilgim gerçi daha zor olacağını söylüyor sanki. Basit sinüs dalga tek harmonik, kare yahut üçgende daha fazla harmonik var.

Tabii sid ses çıkışına etkisi ne olur bunun en önemlisi bence burası

Bence de gerekli olmamasına rağmen, kare dalga ve modified kare dalga seçeneklerini ben de düşündüm. İki durumda da H-Bridge driver entegresi yada 4 adet mosfet ve bunların sürücüleri gerekiyor. Ayrıca bir de 50HZ üretmek lazım. Hadi ayrı ayrı düşününce hiç biri atla deve değil ama, burada gerçekten kompakt ve herkesin ulaşabileceği ucuz bir çözüm hedeflediğimde elemek zorunda kaldım bu seçenekleri.

Hele bir de dediğin gibi, kare dalga veya modified kare dalganın hemde tam 50 hz de üreteceği gürültünün SID çıkışına etkisi, herhalde tüm kullanacak olanları küfür ettirecek düzeyde olurdu. Kahkaha

Burada yapılacaksa gerçeten pure sinus üretmeli, o da astarı yüzünden pahalı olur... Belki bu beslemenin bir de pro versiyonu yapılabilir o zaman düşünülür bu detaylar.

Sahi TOD kullanan ne var? GEOS kullanıyor mu acaba?
Logged

Doberman ♦ megaOne ♦ HDMI-64 ♦ HDMI-520 ♦ NewSchool
Uzay
Üye
**
Mesaj Sayısı: 40



Üyelik Bilgileri
« Yanıtla #4 : Ocak 08, 2016, 00:08:40 ÖÖ »

 Karizmatik
Logged
LW3D
Yönetici
*****
Mesaj Sayısı: 11.009


Günü Kurtaran Avam Hiooargggh :)


Üyelik Bilgileri WWW
« Yanıtla #5 : Ocak 08, 2016, 00:19:08 ÖÖ »

Çok anlamıyor olsam da büyük bir ilgiyle okudum ve takip etmeye çalıştım. Eğer 9V AC yerine DC ile beslersek, yani herşey DC olursa, C64'ü pille çalıştırmak mümkün olur mu? (önemli birşey değil ama herşey DC olunca, sanki mümkün olur gibime geldi..)
Logged

ibo1973
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 2.082


Üyelik Bilgileri WWW
« Yanıtla #6 : Ocak 08, 2016, 00:28:43 ÖÖ »

Çok anlamıyor olsam da büyük bir ilgiyle okudum ve takip etmeye çalıştım. Eğer 9V AC yerine DC ile beslersek, yani herşey DC olursa, C64'ü pille çalıştırmak mümkün olur mu? (önemli birşey değil ama herşey DC olunca, sanki mümkün olur gibime geldi..)
olmayacak hiç bir şey yok kirbit kutusu kadar yaklaşık büyüklük belirtmiş bence dahada ufaltılabilir ve aynı zamanda 2 adette disk driver ıda besleyece k bir yapı olabilir illa 10 tl maliyet olmaşı bence şart değil teknolojik regulatör entegrelerinden faydalınırak daha güzel modern bişey üretilebilir laptop anakartlarında serçe tırnak başından daha ufak regulatör entegreleri neler yapıyor Kahkaha
Logged

Eşimin videolarını çektiği youtube yemek tarifleri kanalımız
http://www.youtube.com/channel/UCWeURdgKjzxe9490Pb5KTPA?view_as=subscriber
joker_
Genel Yönetici
*****
Mesaj Sayısı: 2.122



Üyelik Bilgileri
« Yanıtla #7 : Ocak 08, 2016, 07:39:11 ÖÖ »

@delimawi, abi napmışsın böyle. Büyük bir keyifle okudum. c64'ü kırbaçlayasım geldi Kahkaha
Logged
eins
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 1.816


A.K.A. deliMawi


Üyelik Bilgileri
« Yanıtla #8 : Ocak 08, 2016, 12:08:07 ÖS »

Eğer 9V AC yerine DC ile beslersek, yani herşey DC olursa, C64'ü pille çalıştırmak mümkün olur mu? (önemli birşey değil ama herşey DC olunca, sanki mümkün olur gibime geldi..)


Evet haklısın, doğrudan 12V batarya (kuru akü, gel akü vb.) ile çalıştırılabilir. Aslında amaç batarya ile çalıştırmak olsa idi doğru voltaj 12 olmazdı sanırım. Ne bilim iki adet lipo hücre 8.4V civarı yapıyor, bu voltaja uygun besleme yapılması daha uygun olurdu.

olmayacak hiç bir şey yok kirbit kutusu kadar yaklaşık büyüklük belirtmiş bence dahada ufaltılabilir ve aynı zamanda 2 adette disk driver ıda besleyece k bir yapı olabilir illa 10 tl maliyet olmaşı bence şart değil teknolojik regulatör entegrelerinden faydalınırak daha güzel modern bişey üretilebilir laptop anakartlarında serçe tırnak başından daha ufak regulatör entegreleri neler yapıyor Kahkaha


Kibrit kutusundan biraz ufalatarak aşağıdaki gibi bir tsarım yapmayı düşünüyorum. Bakalım sığdırabilecek miyim? Ayrıca bir yanlış anlışlma olmasın, kullanılacak adaptör 10TL civarı, bu parçanın da kendi maliyeti olacak sonuçta.

Ben aşağıdaki gibi bir tasarım düşündüm. PCB 12mmx36mm boyutlarında olacak. DIN fişin hemen arkasında yer alacak. Giriş tarafı ya standart 12V adaptörlerin takılabileceği jack şeklinde olur, yada standart 12V adaptör kesilerek kablosu doğrudan lehimlenebilir. Eğer PCB açıkta kalmasın istersek tornacılarla konuşup buna aşağıdaki çizimde yaptığım gibi bir kabuk yapabilirz. Hatta bunu da yarı saydam yaparak içine bir de SMD led koyarız, cancanlı olur... Kahkaha



Kesit:



NOT: Bu projenin bir güzel tarafı da, sadece DIN fişi değiştirerek doğrudan 1541-II için de kullanılabilir olması. Hatta 1541-II için 1A adaptör yeterli olacak...
« Son Düzenleme: Ocak 08, 2016, 12:09:46 ÖS Gönderen: delimawi » Logged

Doberman ♦ megaOne ♦ HDMI-64 ♦ HDMI-520 ♦ NewSchool
Simon (Özay Turay)
Yönetici
*****
Mesaj Sayısı: 6.917


Commodore Forever


Üyelik Bilgileri WWW
« Yanıtla #9 : Ocak 08, 2016, 13:00:00 ÖS »

Çok anlamıyor olsam da büyük bir ilgiyle okudum ve takip etmeye çalıştım. Eğer 9V AC yerine DC ile beslersek, yani herşey DC olursa, C64'ü pille çalıştırmak mümkün olur mu? (önemli birşey değil ama herşey DC olunca, sanki mümkün olur gibime geldi..)


http://www.wiwi.uni-frankfurt.de/~andreas/lcd/

http://wpqrek.blogspot.com.tr/2015/02/my-c64-use-12v-dc-battery-power-source.html



Logged

http://www.retrodergi.com - http://www.e-turay.com

Retro: Commodore 64, Amiga 500, Amiga 1200
Retromsu: Wii, XBox360, XBox, PS3 Slim, PS2 FAT, PS1, PSP Slim, Nintendo DS Lite
eins
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 1.816


A.K.A. deliMawi


Üyelik Bilgileri
« Yanıtla #10 : Ocak 08, 2016, 13:24:37 ÖS »

Bu arkadaş da +12V besleme işini ilker'in sitesinden almış...
Logged

Doberman ♦ megaOne ♦ HDMI-64 ♦ HDMI-520 ♦ NewSchool
Simon (Özay Turay)
Yönetici
*****
Mesaj Sayısı: 6.917


Commodore Forever


Üyelik Bilgileri WWW
« Yanıtla #11 : Ocak 08, 2016, 13:26:20 ÖS »

Evet TOD Clock'u 555 ile elde etmeyi de oradan almış. Kahkaha
Logged

http://www.retrodergi.com - http://www.e-turay.com

Retro: Commodore 64, Amiga 500, Amiga 1200
Retromsu: Wii, XBox360, XBox, PS3 Slim, PS2 FAT, PS1, PSP Slim, Nintendo DS Lite
ilkerficicilar
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 1.119


Üyelik Bilgileri WWW
« Yanıtla #12 : Ocak 08, 2016, 13:28:59 ÖS »

Nasıl ufaltabiliriz diye biraz bakındım. Sadece 100mA verebiliyor olmasına karşın voltaj çevirici/katlayıcı MAX660 çipi ile bir deneme yapmayı düşünüyorum, sadece 2 kapasitöre ihtiyaç duyuyor ve DIN fiş içine sığar gibi görünüyor. Uygun olur mu acaba?

Bu arada hakkaten ilk linkin içinde verilen link tanıdık geldi!
Logged

http://cbm.ficicilar.name.tr/ - Commodore Hacking
eins
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 1.816


A.K.A. deliMawi


Üyelik Bilgileri
« Yanıtla #13 : Ocak 08, 2016, 14:00:04 ÖS »

Benim ilk taslak tasarımım aşağıda.
Hem ucuz, hem küçük, hem de 500KHz gibi yüksek frekansta çalıştığı için şimdilik bu entegreyi seçtim. Frekans yüksek olduğu için kondansatörler ve bobin daha küçük tutulabiliyor. Ayrıca entegre içerisinde hem high hem de low side mosfetler olduğu için SMPS olmasına rağmen schotky diode ihtiyacı yok.

Son olarak çıkışa hem 12 hem de 5 volt beslemesine TVS diodelar ekledim. Bu sayede yıldırım ve statik elektrik gibi anlık spikelara da koruma sağlamış oluyoruz. Aynı zamanda hemen arkalarındaki hızlı sigortalar ile, olurda 5V regülatörü yada ana adaptör bozulurda, yüksek voltaj kaçağı olursa, bu diode lar iletime geçrek sigortları attıracak. Bu sayede C64'ümüzü kurtarmış olacağız. (teoride... Kahkaha)

Bakalım bu devre sığacak mı istediğim ölçülerdeki PCB'ye...

Logged

Doberman ♦ megaOne ♦ HDMI-64 ♦ HDMI-520 ♦ NewSchool
cdemir
Uzman
*****
Mesaj Sayısı: 3.272



Üyelik Bilgileri
« Yanıtla #14 : Ocak 08, 2016, 14:17:19 ÖS »

Olmuyor olmuyor.

Gayet de güzel oluyor. Gün başına 2 proje düşüyor.  Kahkaha

Logged

Sayfa: [1] 2   Yukarı git
Yazdır
Gitmek istediğiniz yer: