Bu girişim 3 model ile yapılabilir
1. Ortak Ticari model : Bir şirket kurulur, satış yapılmasa dahi elektrik / su gibi ihtiyaçların giderilmesinde sıkıntı yaşanmaz. Maliye ve Belediye baskısından kurtulunur. Gerçi içeriye giren çıkan eleman buranın çalışanı mı, çalışanı ise ssk'sı var mı gibisinden durumlar olur mu bilemem. İçeride imece usülü üretim yapılıp satılabilir de. İhtiyacı olan ama üretemeyecek insanlara hizmet sunulmuş olur, karşılığında da mekanın giderlerinin bir bölümü karşılanır yahut yeni alet edevat alınır. Örn. Uğraştığım tape adaptörü pcb'si birazcık daha profesyonel yapılabilse. Kutuya montaj işi işten anlayan biri tarafından uygun aletlerle işlense pekala tek tük de olsa alıcı bulur. Ebay gibi sitelerden de satışa sunulabilir ürünler. Sadece Türkiye ile sınırlı düşünmemek lazım. (Yine forumda bu tip projeler başka projeler de var yaygın olarak satışa çıkamayan.)
2. Özel Ticari model : Bir kişi şirket kurar, bir spor salonu ve benzeri hizmet sunan yerler gibi alet edevatı kiralar mekanı kullanım izni verir.
3. Dernek modeli : Satış amaçlı üretim yapmak hedeflenmez. Dernek statüsünde sadece hizmet odaklı anlayışla döndürülür işler.
Benim fikrime gelince bana en sıcak gelen model 1 numaralı model. Dernek modeli gibi sonunda okey çevirme işine evrilme ihtimali en düşük olan model bu
İkinci sıcak gelen model de ikincisi, diğer ikisi kadar sıcak bir atmosfer vaadetmese de çok param olsaydı herhalde paramın bir bölümünü böyle bir iş için riske ederdim. (Malesef çok param yok
)
Gelelim dezavantajlara ve kontralarına.
1. Herkes her zaman gelemez, lokasyon problem olur : Makul bir gerekçe, mekanın önemli olduğu böylesi bir girişim için mutlaka yer kimine yakın, kimine de uzak olacak. Bunun çözümü aynı türde değişik lokasyonlarda birden fazla oluşum olması. İnsanların buraya geliş frekansı ise lokasyon probleminden bence daha geri planda. Hedef kitle zaten işi gücü olan kitle, öyle her gün gelebileceği bir yer olmayacak zaten burası.
2. İş her ay düzenli para vermeye gelince çoğunluk yan çizer : Üyelik modeli esnek yapılabilir, kullanacağı alet edevata göre değişik seviyelerde üyelik ücretleri olabilir. Kişi evinden orada ihtiyaç duyulacak şeyler getirip kullanıma açarsa ilk alım maliyetini azaltabilir ve bunlar üyelik ücretinden kesilebilir. Bu kişinin ortamdaki gelişmiş alet edevatı kullanma niyeti yoksa zaten yüksek bir aidat ücreti ödemesinin bir esprisi yok.
Tam tersi durumda zaten bunları alacak gücü varsa şunlardan birini diyebilir.
a. Yemişim hobi salonunu geniş evimde takılırım zaten
b. Alıyorum, mis gibi kullanıyorum, hobi salonu ney lan, fakirler
c. Aldık bu aleti ama nasıl kullanıcaz lan bunu, dur götüreyim şuraya beraber kafa patlatırız belki bir şeyler yaparız
Bu insanların hangisini diyeceğini tahmin etmek sosyal bilimlerle içli dışlı olmayı gerektiriyor sanırım. Benim tahminim c seçeneğindekini diyecek çok kişi çıkmaz.
3. Hanım??? : Sağlam bir gerekçe daha. Hanım "Evi batırıyor dağıtıyor ama en azından gözümüzün önünde" de diyebilir "Odaya hede hödö makinesi mi? Asla!" diyebilir. Daha ekstrem durumlarda direk boşayabilir de. Hanım faktörünü ekarte etmenin yolu ikinci seçeneğe doğru yol almak. Hobi salonunu spor salonundan farklı düşünmemek lazım bu noktada.
4. Toplanan paralarla pahalı alet edevat alınamaz : İlk anda tam teşekküllü bir mekan oluşturmak zaten 1. ve 3. modelde mümkün değil. Kaldı ki ilk anda öyle pahalı şeylere de gerek olduğunu düşünmüyorum. Pek anlamıyorum ama 1000-2000 dolara bir 3d printer ve hobi cnc tezgahı alınabilir. Hepimizin evinde fazlasıyla retro cihaz var, onlar kurcalanmak için kesin getirilebilir. Bunun dışında ahşap / plastik / metal işlemek için gerekli basit ve orta seviye aletler de çok büyük paralar etmese gerek. Grupça belirlenen önceliklere göre alımlar planlanabilir.
Alet edevat işi her zaman para da değil bilgi eksikliği söz konusu olduğunda. Ortaklaşa hareket edildiğinde bir şeyleri deneyimleme ve edinme refleksi daha kolay harekete geçecektir. Sallıyorum yakında yaptığım proje ile uğraşmıyor olsaydım oturup eprom programmer almaya çalışmayacaktım belki. Hobi salonunda olacak mesela bu alet, benim projeyi yapmaya karar verme, ihtiyaç duyma, lan bunun sayesinde şunları da yapabilirim deme ya da birilerinin demesi yerine orada o aleti gören adam bir kaç kademe daha hızlı bir şekilde proje fikri üretebilir, uygulamaya geçebilir. Bazı alet edevat ülkemizde pahalı, yurtdışından getirmek de zaman istiyor. Aldığım programmer 42$ ve 1 ay bekliyorum gelmesi için. Yurtiçinden alsam 250-300 tl. Para çokomel eğrisi bazen sapabiliyor yani
5. Ortam geyiğe sarar, bir yerden sonra hobi işi okey masasında jokeri kim en son masaya yapıştırdıya döner. : Joker değildi o ama okey ile çok ilgili olmadığımdan mazur görün. Neyse bu da haklı bir gerekçe. Katılımcıların niteliği ve genel kitle içerisinde işi geyiğe sardıracak kitlenin yoğunluğu önemli burada. Gerçekleşme ihtimali en fazla üçüncü modelde söz konusu. Önlemenin yolu ise girişime ön ayak olacak kişilerin bu niyette olmaması. Hani zengin ve ortamını bedava kullandıracak ama okeye de dördüncü kişiyi arayan arkadaşın mekanı mümkünse kullanılmamalı
6. Yasalar, olm bizi toplamasınlar oradan örgüt mörgüt deyin. : En az yorum yapabileceğim kısım burası sanırım. Ancak çevremizde avukat arkadaşlarımıza danışıp uygun model hakkında fikir alabilir riski minimize edebiliriz. Sıfırlayamayız çünkü burası Türkiye. Kaldı ki gerçekten kötü niyetli katılımcı da olabilir aramızda. Herşeyi düşünmek lazım.
7. Herşey iyi güzel de çayı kim demleyecek hacı? : Çayınız benden o konuda sorun yok :p
Avantajlarını yazmışsınız zaten sağolun. Tekrar etmek gerekirse,
1. Normal şartlarda edinmeyeceğin / edinemeyeceğin alet edevatı kullanma imkanı
2. Katılımcılar arasında bilgi / deneyim / pratik aktarımı
3. Üretim imkanı, yerinde fikirlerle daha hızlı sonuca ulaşma imkanı
4. Özellikle birinci modelde hobiden faydalı bir oluşuma dönüşme imkanı. (Dev bir firma olma değil tabii, adı üstünde hobiden yola çıkıyoruz)
5. Hobi ile ev hayatını ayırma imkanı
6. Bir arada hoşça vakit geçirme imkanı (iş okeye dönerse :p )
Bu ortamdan bir şey çıkarsa 7dx'leri devam ettirme imkanı da bunlara dahil olabilir.
ps: Başlangıç sermayesi için kickstarter düzenlenebilir belki. Videoda boş geçmeyin, üç beş atın dersek belki amacımızda ulvi bir taraf keşfedip sponsor bulmak mümkün olabilir.
Genel Kategori
